Elektronik ve elektriksiz ateşleme sistemlerinin patlatma verimliliği ve çevresel etkilerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MADEN MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ORÇUN NESİP KIRMIZI
Danışman: Güzin Gülsev Uyar Aksoy
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Literatürde ve dünyada 30 yıllık yeri olan ve halen 5. nesli kullanılan elektronik ateşleme sistemleri ülkemizde halen özel uygulamalar dışında kullanım alanı bulamamıştır. Bunun sebepleri arasında ülkemiz maden mühendislerinin bu konuya yeteri kadar eğilim göstermemeleri, birim fiyatların görece çok daha yüksek olması, konu üzerine yeterli çalışmanın yapılmış olmaması, yeterli Türkçe kaynak bulunmaması ve insanların elektronik ateşleme sistemi ile yapabileceklerinin farkında olmaması sayılabilir. Elektronik ateşleme sistemlerinde gecikmeler piroteknik gecikme elemanı yerine kullanılan yonga ile 1 ms aralıklarla programlanabilmektedir. Piroteknik gecikme elemanı kullanılan sistemlerde yaşanan %10'luk gecikme sapmaları elektronik ateşleme sistemlerinde 0,1 ms'lere kadar düşmektedir. Bu durum mühendisin tasarımını yaparken esneklik kazanmasına ve tasarladığı gecikmeleri birebir uygulamasına olanak sağlamaktadır. Buna bağlı olarak da elektronik ateşleme sistemleri patlatma verimliliği ve patlatmanın çevresel etkileri konusunda birçok fayda sağlamaktadır. Elektronik ateşleme sistemlerinin avantajlarının ön plana çıkarılması ve Türkiye'de kullanımının artması için önayak olunması hedeflenerek bu çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında Türkiye'de bulunan 2 farklı polimetalik madende elektronik ateşleme sistemi kullanılarak 3 adet patlatma gerçekleştirilmiş ve veriler kayıt altına alınmıştır. Bu veriler elektriksiz ateşleme sistemi kullanılarak yapılan patlatmalar ile karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda elektronik ateşleme sisteminin patlatmanın çevresel etkilerine ve patlatma verimine olumlu katkıları açıkça ortaya çıkmaktadır.