Binyıl kalkınma hedefleri ve yoksul odaklı büyüme: Yükselen ekonomiler üzerine ampirik bir analiz
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Maliye A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ERGÜL HALİSÇELİK
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): NECMİDDİN BAĞDADİOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yoksulluğun azaltılması, sağlık, eğitim, cinsiyet eşitliği, çevre ve insan refahını etkileyen diğer birçok konuda 60 göstergeyi kapsayan Binyıl Kalkınma Hedefleri gerek küresel düzeyde gerekse ülkeler bazında en geniş tanımlı kalkınma ve yoksullukla mücadele göstergeleridir. Bu çalışmada, parasal olmayan göstergelerin yanı sıra parasal göstergeden (kişi başına gelir) de faydalanarak yoksulluk ve kalkınma olgusu çok boyutlu bir perspektifle Binyıl Kalkınma Hedefleri ve Yoksul Odaklı Büyüme çerçevesinde analiz edilmiştir. Tezin amacı ekonomik büyüme, gelir dağılımı, yoksulluk ve kalkınma göstergeleri arasında bir korelasyonun varlığının yanı sıra kalkınmanın parasal ve parasal olmayan göstergeleri içinde barındıran çok boyutlu bir kavram olduğunun ortaya konulmasıdır. Tez üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Binyıl Kalkınma Hedefleri ve Yoksul Odaklı Büyüme üzerine teorik alt yapı ve kavramsal çerçeve, ikinci bölümde yapılacak uygulamalara ilişkin yöntem belirlemesi, son bölümde ise bu hususlarda yapılan analizlerin sonuçları yer almaktadır. Bu çerçevede tezde üç ayrı uygulamaya yer verilmiştir. İlk olarak geliştirilen, 44 gösterge, 19 hedef ve 8 amacın ortalamaları baz alınarak, 187 ülkenin 1990-2015 dönemini kapsayan çok boyutlu Binyıl Kalkınma Hedefleri endeksi oluşturularak ülkelerin kalkınma düzeyleri ve hedefleri gerçekleştirme konusundaki performansları ölçülmüştür. İkinci olarak, parasal olmayan göstergelerden oluşan Binyıl Kalkınma Hedefleri endeksi ile parasal göstergeden oluşan gelir endeksinin ağırlıklı ortalaması ile Genişletilmiş Binyıl Kalkınma Hedefleri endeksi oluşturulmuş ve kalkınmada parasal olmayan göstergelerin daha fazla ağırlığa sahip olduğu tespit edilmiştir. Üçüncü ve son olarak ise; yoksulluk, büyüme, eşitsizlik ve kalkınma arasındaki ilişki nitel ve nicel verilerle ortaya konulmuştur. Panel verileri kullanarak, aralarında Türkiye'nin de olduğu yükselen ekonomilerde yoksul odaklı büyüme üzerine ampirik çalışmalarda analiz edilen dönemlere bağlı olarak aynı ülkeler için farklı sonuçlar elde edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Binyıl Kalkınma Hedefleri, Yoksul Odaklı Büyüme, Interpolasyon, Panel Veri Analizi, Yükselen Ekonomiler, Kalkınma Endeksleri, Resmi Kalkınma Yardımları, Uluslararası Kuruluşlar, Kamu Harcamaları