Günümüz siyaset felsefesinde kimlik sorununa alternatif bakışlar: E. Levinas, J. Butler ve C. Taylor'da kimlik ve siyaset

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ DEMİR ORALGÜL

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): CEMAL GÜZEL

Özet:

Kimlik, çağımız siyasetinde pek çok politik hareketin ve teorinin temel kavramlarından biridir. Günümüzde çeşitli türden kimliklere sahip insanlar siyasi birer özne olarak tanınmak istemekte, kimliklerinden ötürü dışlanmaya, ötekileştirilmeye karşı çıkmaktadırlar. Bu taleplerin gösterdiği temel sorun, varolan siyasetin, yalnızca farklılıkları göz ardı etmesi değil; varlığını tam da farklı olanın dışlanmasına borçlu oluşudur. Bu siyaset anlayışının değişmesi gerekmektedir. Ancak günümüzün kimliklere dayalı siyaset yapma biçimleri, yalnızca emprik farklılıkları öne çıkararak, adalet ve hak talebini yerelleştirmekte, bu yüzden de siyaseti dönüştürme güçlerini yitirmektedirler. Bu tez çalışmasının ilk bölümünde, Levinas'ın özneye ve başka olana ilişkin kavramlaştırmasının kimliği, farklılıktan ve sorumluluktan hareketle düşünmeyi olanaklı kılıp kılmadığı ele alınmıştır. İkinci bölümde, Butler'ın toplumsal cinsiyet ve kimlik eleştirisi ortaya konmuş; kimlikten hareket etmeyen bir dayanışma siyaseti olarak queer yoldaşlığı düşüncesi incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise Taylor'ın modern bir icat olarak kabul ettiği kimlik kavramının temelindeki ilkelere ve tarihsel dönüşümlere ilişkin incelemesi ele alınmış; farklı kimlikleri homojen hale getirmeyen bir evrensellik politikasına ilişkin görüşleri değerlendirilmiştir. Sonuç bölümünde, adı geçen düşünürlerin görüşlerinden hareketle, kimliği ve evrenselliği göz ardı etmeyen bir siyaset anlayışının olanağı soruşturulmuştur. Anahtar Sözcükler :Kimlik, Farklılık, Özne, Sorumluluk, Performatiflik, Tanınma.