Akut omurilik travmalarında kullanılmak üzere nöroprotektif ilaç yüklü nanopartiküler ilaç taşıyıcı sistem geliştirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Farmasötik Teknoloji A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASEMİN AKYÜREK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): LEVENT ÖNER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Metil Prednizolon Sodyum Süksinat (MPSS) hidrofilik özellikte sentetik bir glukokortikoiddir. Genellikle antienflamatuvar etki elde etmek için kulanılmasının yanısıra akut omurilik travması (AOT) ile oluşan hasarın tedavisinde etkinliği kanıtlanmış ve klinikte kullanılan tek terapötik ajandır. Uygulanan çok yüksek doza bağlı olarak ortaya çıkardığı ciddi yan etkiler nedeniyle AOT vakalarında kullanımı eleştirilmektedir. Bu tez çalışmasında geliştirilecek bir nanopartikül-jel ilaç taşıyıcı sistem ile MPSS'nin hasar bölgesine doğrudan uygulanması ve doza bağlı yan etkilerin azaltılması hedeflenmiştir. Bu amaçla MPSS yüklü polikaprolakton nanopartiküller geliştirilmiş ve bu nanopartiküller fibrin jel formülasyonu içine disperse edilmiştir. Nanopartiküller, nanoçöktürme yöntemi ile hazırlanmış ve geliştirilen optimum formülasyonun ortalama partikül büyüklüğü 185 nm, ilaç yükleme etkinliği % 7,9 olarak hesaplanmıştır. Geliştirilen nanopartikül jel sisteminin in vivo etkinliği sıçan omurilik hasarı modeli kullanılarak değerlendirilmiştir. Farklı formülasyonların antienflamatuvar etkinliği travmatize dokularda enflamatuvar sitokinler interlökin 1β ve interlökin-6 ve Kaspaz-3 seviyeleri tayin edilerek değerlendirilmiştir. Buna ek olarak ultrastrüktürel seviyede ortaya çıkan hasar transmisyon elektron mikroskopisi kullanılarak incelenmiştir. Enflamatuvar sitokin düzeyleri ve histopatolojik hasar bakımından nanopartikül-jel sisteminin sistemik yüksek doz MPSS'ye eşdeğer etkinlik gösterdiği görülmüştür. Geliştirilen ilaç taşıyıcı sistemin omurilik hasarlarında diğer pek çok etkin madde için de hem etkin hem de güvenli bir alternatif olabileceği düşünülmektedir.