Meme kanserinde göğüs duvarı ve lenfatik ışınlamada farklı tedavi tekniklerinin tedavi planlama sistemi ve dozimetrik yöntemlerle incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Klinik Onkoloji A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET KARABUĞA

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FERAH YILDIZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada mastektomi sonrası göğüs duvarı ve lenfatik ışınlama planlanan hastalarda hedef hacim ve kritik organ doz dağılımı açısından farklı teknikler arasında klinikte kullanılmaya en uygun teknik bulunmaya çalışılmıştır. Bu amaçla sol meme kanseri tanısı konan 10 hastanın tedavi pozisyonunda çekilmiş bilgisayarlı tomografi kesitleri üzerinde 4 farklı teknikle (kısmi geniş tanjansiyel, 30/70 foton elektron, 20/80 foton elektron, göğüs duvarı-ınternal mammari sadece elektron) 3 boyutlu planlama yapılmış, Alderson randofantom üzerinde her bir teknik simule edilerek dozimetrik ölçümler yapılmıştır. Üç boyutlu planlamada elde edilen doz volüm histogramları (DVH) üzerinde her bir hasta için hedef hacimler olan göğüs duvarı, supraklavikular, aksilla ve internal mammari lenfatiklerinin aldığı minimal, maksimal ve ortalama dozlar bulunmuş, kritik organ olarak belirlenen akciğer için V20, ortalama sağ akciğer ve sol akciğer dozları, kalp için kalbin aldığı ortalama doz ve V10, V30 değerlerine bakılmıştır. Alderson rando fantom üzerinde her bir teknik ayrı ayrı simule edilerek 3 boyutlu planlama yapılmış, planlamaya uygun şekilde her bir hacim için belirlenen noktalara TLD dozimetreler yerleştirilerek planlamanın doğruluğu test edilmiştir. Yüzey dozlarının değerlendirilmesi için de gafkromik film dozimetreler kullanılmıştır.Üç boyutlu planlama sonrası göğüs duvarında en homojen doz dağılımı kısmi geniş tanjansiyel tekniğinde bulunmuştur. Benzer şekilde akciğer ve kalp dozları kısmi geniş tanjansiyel tekniğinde diğer tekniklerden anlamlı azdır. Ancak sağ meme dozları bu teknikte diğerlerine göre anlamlı yüksek bulunmuştur. Dozimetrik değerlendirmede planlama ile TLD ölçümleri arasında %0,6-7,9 fark bulunmuştur. Yüzey dozlarının gafkromik film dozimetreleri ile ölçülmesinde tanjansiyel foton alanları çıplak, 0,5 cm ve 1 cm doku eşdeğeri boluslar kullanılarak ışınlanmış, dozlar sırası ile 161,8± 2,7 cGy, 241,0±1,5 cGy 255,3±2,7 cGy olarak bulunmuştur.Sonuç olarak bu tez çalışmasında kısmi geniş tanjansiyel teknik gerek doz dağılımı gerekse set-up ve planlama kolaylığı açısından en uygun teknik olarak bulunmuştur. Sağ meme dozunun diğer tekniklere göre yüksekliği bu tekniğin en önemli dezavantajıdır.