Sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi yeterliklerine ilişkin görüşleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İLKAY AŞKIN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MELEK DEMİREL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın temel amacı sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretim yeterliklerine ilişkin görüşlerini belirlemektir. Araştırmada ayrıca sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi yeterliklerine ilişkin görüşlerinin cinsiyet, öğrenim görülen üniversite ve mezun olunan lise türü açısından nasıl bir değişim gösterdiği ve Türkçe öğretimi yeterliklerine ilişkin görüşleri ile son sınıfa kadar olan akademik başarıları arasında nasıl bir ilişki olduğu da saptanmaya çalışılmıştır. Araştırma, 2010-2011 öğretim yılında, Sınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı'nda öğrenim görmekte olan Hacettepe Üniversitesi'nden 110 ve Kastamonu Üniversitesi'nden 130 olmak üzere, toplam 240 son sınıf öğrencisi üzerinde yürütülmüştür. Araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından geliştirilen, 43 maddelik anket ve yarı yapılandırılmış görüşme formu yoluyla elde edilmiştir. Anketin geliştirilmesinde, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenmiş olan ?Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri? ve bunun alt bölümlerinden biri olan ilköğretim özel alan yeterliklerinden ?Türkçe Öğretmeni Özel Alan Yeterlikleri? ve ?Sınıf Öğretmenliği Özel Alan Yeterlikleri? temel alınmıştır. Anketin kapsam geçerliği için uzman kanıları alınmış, Cronbach alfa formülü ile hesaplanan güvenirliği .96 olarak bulunmuştur. Anketin uygulandığı gruptan amaçlı örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yoluyla seçilen 28 öğretmen adayı ile odak grup görüşmeleri yapılarak araştırmada veri çeşitliliğinin sağlanmasına çalışılmıştır. Nicel verilerin analizinde yüzde, frekans, standart sapma, t testi, tek yönlü varyans analizi ve Spearman Brown Sıra Farkları Korelasyon Katsayısı, nitel verilerin analizinde ise betimsel analiz tekniği kullanılmıştır.Elde edilen bulgulara göre, sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi yeterliklerinin ortalaması 3,79 olarak belirlenmiş ve buna göre sınıf öğretmeni adaylarının kendilerini Türkçe öğretimi konusunda ?yeterli? gördükleri sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi konusunda kendilerini en yeterli gördükleri alanların sırasıyla öğretimin gerçekleştirilmesi (öğretme-öğrenme süreci) ( =3,89), ?Türkçe alanında mesleki gelişimini (Yaşam boyu öğrenme) sağlama? ( =3,81), ?Türkçe öğretim sürecini planlama ve düzenleme? ( =3,76) ve ?öğrencilerin dil gelişimini izleme ve değerlendirme (öğretimi değerlendirme)? ( =3,70) olarak belirlenmiştir. Görüşmelerden elde edilen bulguların anket sonuçlarını desteklediği görülmüştür.Sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi yeterliklerine ilişkin görüşlerinde kız öğrenciler lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Hacettepe Üniversitesi Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı ile Kastamonu Üniversitesi Sınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı'nda öğrenim görmekte olan adayların Türkçe öğretimi yeterlik ilişkin görüşleri arasında, Hacettepe Üniversitesi öğrencileri lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Ayrıca, sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi yeterliklerine ilişkin görüşleri ile mezun oldukları lise türü arasında, Öğretmen/Anadolu Öğretmen Liselerinden mezun olan öğrenciler lehine anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf öğretmeni adaylarının Türkçe öğretimi yeterliklerine ilişkin görüşleri ile akademik başarıları arasında anlamlı bir ilişki olduğu gözlemlenmiştir.Anahtar Sözcükler: Yeterlik, Türkçe öğretimi yeterliği, Sınıf öğretmeni adayı