Obez adölesanlarda besin insülin indeksinin metabolik parametreler üzerine etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beslenme ve Diyetetik A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP CAFEROĞLU

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HÜLYA GÖKMEN ÖZEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, insülin direnci olan obez adölesanlarda besin insülin indeksinin metabolik parametreler ve iştah üzerine etkisini belirlemektir.Randomize, tek kör ve çapraz karşılaştırmalı olarak planlanan çalışmaya 12-18 yaş aralığındaki, insülin direnci olan 15 obez adölesan dahil edilmiştir. Tüm katılımcılara, arasında 1 haftalık boşaltma periyodu ile sunulan iki farklı test kahvaltı öğünü; düşük glisemik indeksli, düşük insülinemik indeksli (DGİ-Dİİ) ve düşük glisemik indeksli, yüksek insülinemik indeksli (DGİ-Yİİ) şeklindedir. Kahvaltıdan hemen önce (t=0. dakika) ve 15, 30, 45, 60, 90, 120, 180 ve 240. dakikalarda serum glukoz, insülin ve c-peptid düzeyleri ölçülmüş ve görsel analog skala ile iştah değerlendirilmiştir. Dört saatin sonunda, katılımcılara ad libitum öğle yemeği servis edilmiş ve tüketilen miktarlar kaydedilerek enerji ve besin ögesi miktarları hesaplanmıştır. DGİ-Dİİ öğün sonrası erken (0-30. dk) postprandiyal glukoz ve c-peptid yanıt, DGİ-Yİİ öğün sonrası elde edilen yanıtlar ile benzer bulunmuştur (p>0.05). Erken postprandiyal insülin yanıt ise DGİ-Dİİ öğün sonrası DGİ-Yİİ öğüne göre %40.1 daha azdır (p=0.003). Benzer şekilde, DGİ-Dİİ öğün sonrası geç (45-240. dk) ve toplam (0-240. dk) postprandiyal glukoz ve c-peptid yanıt ile DGİ-Yİİ öğün sonrası elde edilen yanıtlar arasında fark saptanmamıştır (p>0.05). Geç ve toplam postprandiyal insülin yanıt ise DGİ-Dİİ öğün sonrası DGİ-Yİİ öğüne göre %23.9 ve %25.1 daha azdır (p=0.007). DGİ-Dİİ öğün sonrası açlık skoru eğri altı alanının DGİ-Yİİ öğüne göre %21.6 daha az olduğu gösterilmiştir (p=0.037). Diğer iştah skorları (tokluk, yeme isteği, yiyebileceği miktar ve şekerli, tuzlu, baharatlı, yağlı besin isteği) açısından test öğünleri arasında fark bulunmamıştır (p>0.05). DGİ-Dİİ ve DGİ-Yİİ öğün sonrası tüketilen ad libitum öğle öğününde alınan enerji ve besin ögesi miktarları arasında fark saptanmamıştır (p>0.05). Bu sonuçlar, öğünün glisemik indeksinden bağımsız olarak tek başına insülin indeksinin de postprandiyal insülin yanıtı ve hissedilen açlığı etkileyebileceğini göstermiştir.