Doğal kauçuk/kloropren esaslı silecek lastiği malzemelerinin hazırlanması ve karakterizasyonu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF DİKİCİER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MURAT ŞEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tezin amacı, Renault-Fluence model otomobillerde kullanılmak üzere doğal kauçuk/kloropren (NR/CR) karışımı kullanarak özellikle sıcak iklim koşullarında rahatlıkla kullanılabilecek yeni nesil silecek lastiklerinin hazırlanması ve NR/CR oranının ve dolgu maddesinin bu lastikler üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Çalışmanın ilk aşamasında, yabancı lisans ile Türkiye'de üretilen ve Renault-Fluence model araçlarda kullanılan silecek lastiklerinin sertlik, kopma dayanımı, kopmadaki uzama, yırtılma direnci, aşınma kaybı gibi fiziko-mekanik özellikleri ile lastiklerin ozon ve ısıl dayanımları incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar tezin ileri aşamalarında hazırlanacak olan yeni lastiklerin özelliklerinin belirlenebilmesi için referans olmuştur. Çalışmanın ikinci aşamasında, Renault tarafından istenen sınır değerlere sahip olan lastik formülasyonunun belirlenebilmesi için farklı oranlarda karbon siyahı (CB) içeren doğal kauçuk (NR) esaslı referans reçeteler hazırlanmıştır. En uygun reçete belirlendikten sonra, NR/CR oranının ve CB türünün etkisinin incelenebilmesi için 5, 10, 15, 20 phr oranlarında CR ve N330, N660 ve N990 tiplerinde CB kullanarak bir dizi lastik hamuru hazırlanmıştır. Tüm hamurların hazırlanmasında laboratuvar tipi dahili karıştırıcı kullanılmıştır. Döner Kalıp Reometresi (MDR) kullanılarak hamurların reolojik özellikleri incelenmiştir. Reometre eğrileri farklı modellere göre analiz edilerek NR/CR oranının ve dolgu maddesinin pişme aktivasyon enerjisi üzerindeki etkisi incelenmiş, karışımların kinetik analiz çalışmaları yapılmıştır. Hazırlanan hamurların vulkanizasyonu, reolojik incelemeler sonucunda belirlenen sıcaklık ve sürede sıcak pres kullanarak gerçekleştirilmiştir. Vulkanize olan örneklere mevcut silecek lastiklerine uygulanan tüm testler yapılmıştır. Sonuçlar referans lastiklerden elde edilen veriler ile karşılaştırılmıştır. Hazırlanan NR/CR lastiklerinde gözlenen "düşük ozon dayanımı" gibi zayıf özelliklerin iyileştirilmesi amacıyla hamurların formülasyonunda veya işleme koşullarında değişiklik yapılmıştır. Bu çalışmaların sonucunda, NR ve CR esaslı silecek lastiklerinin hazırlanması için en uygun kauçuk kompozisyonu, dolgu maddesinin türü ve oranı, işleme koşulları belirlenmiştir. Belirlenen bu koşullara göre silecek lastiklerinin geleneksel (conventional) ve düz bıçak (flat blade) olarak isimlendirilen farklı formlarda prototip üretimleri yapılmıştır.