Ülkelerin eğitim sistemi performanslarının çok kriterli karar analizi teknikleri ile değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERDAR POLAT

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYDIN ULUCAN

Özet:

Eğitim alanındaki çeşitli paydaşların, eğitimde kalitenin farklı perspektifleri (ör. verimlilik, etkililik, etkinlik, eşitlik) ile beraber eğitim sistemlerinin öğrencileri hayata ne derece iyi hazırladıkları konusuna ilgileri artmaktadır. Eğitim alanında geliştirilen ve uygulanan uluslararası kalite değerlendirme yöntemleri ve araçları; eğitim sistemlerini yeteri kadar tanımlayan; uygun ve içerik olarak ilişkili kalite göstergelerinin belirlenmesindeki zorluk ve göstergelerin ülke içindeki varyasyonundan kaynaklanan belirsizlik nedeniyle uygun olmayabilir. Ulusal eğitim yönetimindeki politika planlayıcılarına ve politika yapıcılarına rehberlik etmesi kadar sonraki çalışmalara da karşılaştırılabilir bir temel oluşturması kapsamında bu çalışma kalite açısından eğitim sistemlerini sıralamak ve sınıflandırmak için bir karar destek sistemi önermeyi amaçlamaktadır.Sınıflandırma ve sıralama sistemi, eğitim sistemlerinin öğrencileri hayata ne derece iyi hazırladıklarını farklı perspektifleri ile ölçen performans göstergeleri setine dayanmaktadır. Bu çerçevede Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden biri olan SMAA kullanılmıştır. Bu yöntem; eğitim sistemlerinin karakteristikleri hakkındaki mevcut bilgiye, ülkelerin içindeki varyasyona ve en uygun profesyonel yargılara dayalı olarak eğitim sistemlerini farklı kalite kategorilerine gruplamaya ve onları rekabet edebilirlik düzeylerine göre sıralamaya imkân vermiştir. Monte Carlo simülasyonları yardımıyla, ülkelerin eğitim sistemlerini başarı açısından sınıflandırmanın ve sıralamanın güvenirliğini değerlendirmek kapsamında ağırlıklar, kriter ölçümleri ve modelin diğer parametreleri için olanaklı tüm değerler kullanılmıştır. SMAA-2 ve SMAA-TRI yöntemleri stokastik verinin kullanımında ülkelerin eğitim sisteminin başarısı itibarıyla sıralanması ve sınıflandırılmasındaki sonuçların önemli ölçüde farklılaşabileceğini göstermektedir.