Fay zonlarının sondaj verileri kullanılarak bilgisayar yardımıyla belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Maden Mühendisliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET SUPHİ ÜNAL

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): BAHTİYAR ÜNVER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde mühendislik projelerinin en önemli kısıtlarından biri zamandır. Bu nedenle diğer mühendislik alanlarında olduğu gibi madencilik alanında da bilgisayar destekli araştırma ve uygulamalar büyük önem taşımaktadır. Madencilik için geliştirilen yazılımlar sayesinde gerek cevherin geometrisinin modellenmesini ve gerekse üretim planlamasını klasik yöntemlere göre daha hızlı, ayrıntılı ve güvenilir bir şekilde yapabilmek mümkündür. Hem cevherin 3B (üç boyutlu) geometrik modelinin hem de üretim planlamasının doğru yapılabilmesi için fay zonlarının belirlenmesi çok önemlidir.Bu çalışmada kömür sahaları gibi tabakalı sahalarda sondaj verileri kullanılarak bilgisayar yardımıyla fay zonlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla yapay olarak oluşturulan veriler ve sahalardan alınan gerçek sondaj verileri kullanılarak bilgisayar ortamında farklı veri tabanları üretilmiştir. Veri tabanındaki sondaj bilgileri kullanılarak üçgenleme yöntemiyle tabakaların yüzey modelleri oluşturulmuştur. Oluşturulan yüzeyler uygun görülen boyutlarda karelere ayrılarak, her bir kareye ait eğim ve eğim yönü değerleri hesaplanmıştır. Belirlenen eğim ve eğim yönlerinin variogram hesaplamaları yapılmış ve jeoistatistiksel yöntemler kullanılarak bölgelere ait eğim ve eğim yönü değişim haritaları çıkarılmıştır. Elde edilen haritalar ışığında düşey atımlı fay hatları belirlenmiştir.Kesit alma yöntemi kullanılarak 3B geometrik modellemesi yapılan ve fay hatları belirlenmiş olan bir sahada tezde geliştirilen yöntem uygulanmıştır. Sonuçların büyük oranda benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir. Bu çalışmada geliştirilen yöntemle, 3B geometrik cevher modelinin doğru şekilde hazırlanması önemli ölçüde kolaylaştırılmaktadır.