Bedarfsanalyse zur Förderung interkulturellen lernens und lehrens für daf in der Türkei
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yabancı Diller Eğitimi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Almanca
Öğrenci: PERVİN DOĞAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ŞERİFE ÜNVER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Küreselleşen dünyada kültürlerarası yeti her bireyden beklenmektedir. Gelişen bilim ve teknoloji, ulaşım ve iletişim ağının yaygınlaşmasına ve toplumların giderek yakınlaşmasına yol açmaktadır. Farklı kültürlere sahip olan insanlarla başarılı bir şekilde iletişime geçebilmek ve iletişimi sürdürebilmek için yabancı kültürün değerlerini, normlarını ve davranış kurallarını anlamak gerekmektedir. Dolayısıyla farklı kültürlerin öğrenilmesi, öğretilmesi ve farklı olana duyarlılık geliştirilmesi günümüzde kaçınılmaz bir gereksinimdir. Yapılan araştırmalar kültürlerarası duyarlılığın geliştirilmesinde yabancı dil derslerinin önemli rol oynadığını ortaya koymaktadır. Yabancı dil derslerinde kültürlerarası öğrenmenin etkili olabilmesi için yabancı dil öğretmenlerinin kültürlerarası duyarlılığa sahip olmaları beklenmektedir. Bu çalışmada, Almanca öğretmenlerinin ve Alman Dili Eğitimi bölümü öğrencilerinin kültürlerarası duyarlıklılarının belirlenmesinin yanı sıra yabancı dil olarak Almanca öğretiminde kültürlerarası öğrenmenin öneminin incelenmesi amaçlanmış; yurtdışında bulunmanın olası olumlu etkileri, bulunma amacı ve süresi de araştırma değişkenlerinden biri olarak göz önünde bulundurulmuştur. Çalışmada araştırmanın önemi, amacı, bu konuda yapılan çalışmalar ortaya konulmuş ve konu ile ilgili kavramlar açıklanmıştır. Ayrıca kültürlerarası yetinin uygulama alanları ayrıntılı tanıtılmış ve yabancı dil öğretiminde kültürlerarası öğretme ve öğrenmenin önemine ilişkin çeşitli görüşlere yer verilmiştir. Ampirik çalışma uygulaması ise, Türkiye genelinde 72 Almanca öğretmeninin, Erciyes Üniversitesi Alman Dili Eğitimi bölümünde okuyan 78 öğrencinin ve Kayseri ilinde 3 farklı devlet lisesinde öğrenim gören 94 öğrencinin katılımıyla, anket ve mülakat aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS paket programında değerlendirilmiştir. Kültürlerarası duyarlılığı ve kültürlerarası öğrenmenin önemini belirlemek amacıyla hazırlanan ölçme araçlarının güvenirlik ve faktör analizlerinden olumlu sonuçlar elde edilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda araştırmaya katılan Almanca öğretmenlerinin ve öğretmen adaylarının kültürlerarası duyarlılıklarının yeterli olmadığı ve Almanca derslerinde kültürlerarası konuların ele alınmasındaki önemin farkında olmadıkları saptanmıştır. Buna karşın lisede ikinci yabancı dil olarak Almanca öğrenen öğrencilerin farklı kültürlere karşı olumlu bir tutum sergiledikleri ve yabancı dile önem verdikleri ortaya konulmuştur. Ayrıca elde edilen veriler, yurt dışı deneyiminin kültürlerarası duyarlılığa katkı sağlayabilmesi için bireyin bu bağlamdaki kazanımlarının farkında ve bilincinde olarak yurt dışına çıkması gerektiğini göstermiştir. Araştırma sonuçlarına bağlı olarak Almanca öğretmeni yetiştiren lisans programlarında kültürlerarası öğrenme ve öğretmeye ilişkin seminerlerin yer alması ve yabancı dil öğretmenlerinin kültürlerarası eğitim alanındaki becerilerini geliştirmelerine yönelik hizmet içi eğitim programlarının yaygınlaştırılması vurgulanmıştır. Ayrıca bu programlara bir yurt dışı döneminin eklenmesinin de yararlı olacağı önerisinde bulunulmuştur. Anahtar sözcükler: Kültürler arası yeti, kültürler arası duyarlılık, kültürler arası öğrenme, Almanca öğretmeni, yurt dışında bulunma