Türkiye tarım sektöründe parametrik olmayan etkinlik ve elastiklik ölçümü

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İŞLETME ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEM MENTEN

Danışman: Kazım Barış Atıcı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Tarım etkinliği, tarımsal verimlilik artışı ve ekonomideki kaynakların etkin bir şekilde tahsis edilebilmesi açısından temel bir rol oynamaktadır. Bu doğrultuda, tüm dünyada tarımsal etkinliğin ölçülmesi konusundaki çalışmalarda farklı kavram ve ölçüm yaklaşımlarına sahip çok çeşitli metodolojiler kullanılmaktadır. Tarımsal etkinlik çalışmalarında tarımsal üretimin etkin bir şekilde yapılabilmesi, üretilen tarım ürünlerinin performans değerlendirmeleri ve geleceğe yönelik tarımsal politikaların geliştirilebilmesi adına Yöneylem Araştırması'nın önemli tekniklerinden biri olan Veri Zarflama Analizi'ne (VZA) sıklıkla başvurulmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) yayınladığı Bitkisel Ürün Denge Tabloları'ndan sağlanan en güncel veriler ile 2010-2016 yılları arasında Türkiye tarımında üretimi yapılan bitkisel ürünler için VZA tabanlı üç temel analiz gerçekleştirilmiştir. Türkiye tarım sektöründe üretilen bitkisel ürünlerin etkinlik ölçümleri, değerlendirilen yıllar içerisindeki etkinlik değişimleri ve farklı girdi ve çıktılarla oluşturulan senaryolar ile parçalı elastiklik ölçümü analizleri gerçekleştirilmiştir. VZA etkinlik sınırı üzerinde parçalı elastiklik ölçümü modelleri, tarım sektöründe ilk kez uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar ile Türk tarım sektörü üzerinde makro boyutta bir bakış açısı sağlanması amaçlanmıştır.