Siklosporin a salımı için alternatif polimerik taşıyıcıların geliştirilmesi ve in vitro salım kinetiğinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Mühendisliği A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE BERNA BAŞBAĞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MENEMŞE GÜMÜŞDERELİOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sunulan çalışmada, subkonjonktival uygulama şeklinde kullanılmak üzere siklosporin A (CsA) yüklü dört farklı polimerik taşıyıcı sistem geliştirilmiştir. Poli(?-kaprolakton) (PCL) implantlar, çözücü-buharlaştırma yöntemiyle oda sıcaklığında hazırlanmıştır. Siklosporin A'nın hidrofobik karakteri nedeniyle, hidrojel sistemlerde siklodekstrinler ile çalışılmıştır. İlk olarak (2-hidroksipropil)-ß-siklodekstrin (HPßCD) hidrojeller sentezlenmiştir. Sentezlenen HPßCD hidrojellerinde hem HPßCD miktarı, hem de çapraz bağlayıcı ajan olan etilen glikol diglisidil eter (EGDE) miktarı değiştirilmiş; HPßCD ve EGDE miktarının jelleşme üzerine etkisi incelenmiştir. İkinci hidrojel sistem ise poli(2-hidroksietil metakrilat) (poli(HEMA))'dır. Poli(HEMA) hidrojelleri, başlatıcı olarak azobisizobütironitril (AIBN) kullanılarak yığın polimerizasyonu ile hazırlanmıştır. Son olarak ise; poli(HEMA) hidrojellerin, hidrofobik ilaçlar için taşıyıcı sistem olarak kullanılmasını geliştirmek amacıyla siklodekstrinlerle kopolimerleri sentezlenmiştir. HEMA miktarı sabit tutulup HPßCD miktarı değiştirilerek dört farklı poli(HEMA-co-HPßCD) kopolimeri hazırlanmıştır.Karakterizasyon çalışmaları kapsamında yapılan şişme deneyleri yalnızca hidrojel örneklerle yürütülmüştür. Üç farklı türdeki hidrojel, denge şişme değerleri açısından karşılaştırıldığında, HPßCD hidrojellerin en yüksek şişme oranına sahip olduğu görülmüştür. HPßCD hidrojelleri, azalan oranda sırayla poli(HEMA-co-HPßCD) ve poli(HEMA) izlemiştir. Şişme çalışmalarının yanı sıra; CsA içeren ve içermeyen örneklerin kimyasal yapıları FTIR-ATR spektrofotometresi ile, termal geçiş sıcaklıkları ise diferansiyel taramalı kalorimetri (DSC) analizleri ve dinamik mekanik analiz (DMA) çalışmaları ile incelenmiştir. Elde edilen FTIR spektrumları ile DSC ve DMA termogramları, CsA'nın polimerik yapılar içerisindeki varlığını kanıtlamıştır.Siklosporin A, PCL implantlara üretim aşamasında; hidrojel sistemlere ise emdirme yöntemi ile yüklenmiştir. HPßCD hidrojellere yükleme, derişimi 2 mg/mL olan yükleme çözeltisinde; poli(HEMA) hidrojellere ise CsA?HPßCD kompleks çözeltisi içerisinde gerçekleşmiştir. Poli(HEMA-co-HPßCD) hidrojellere yükleme, başlangıç derişiminin etkisini incelemek amacıyla iki farklı konsantrasyonda (1 mg/mL ve 2 mg/mL) gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında sentezlenen tüm polimerik sistemler içinde, en fazla CsA yüklemesi (20 mg CsA) PCL implantlarda olmuştur. Şişme kapasitesi oldukça yüksek olan HPßCD hidrojellere yüklenen CsA miktarı (22.12?16.05 mg/g kuru jel), poli(HEMA-co-HPßCD) kopolimerlerinden (1.77?17.13 mg/g kuru jel) fazla olmuştur. Yüklenen miktarın en düşük olduğu sistem ise poli(HEMA) hidrojelleridir (2.50 mg/g kuru jel).Salım çalışmaları fosfat tampon çözeltisi içeren (PBS, 37oC, pH=7.4) ortamda yürütülmüştür. Sentezlenen dört farklı polimerik sistem, salım profilleri göz önüne alınarak karşılaştırıldığında; en yavaş salım hızının PCL implantlarda elde edildiği görülmüştür. Poli(HEMA) hidrojellerde ilk üç günde ani salım gerçekleşmiştir. HPßCD hidrojellerde iki aylık süre sonunda %55?%65 arasında; poli(HEMA-co-HPßCD) kopolimerlerde ise %38?%78 arasında salım değerleri elde edilmiştir. Sonuçta; subkonjonktival uygulama için yüklenen CsA miktarları ve salım profilleri de göz önüne alınarak en uygun sistemin PCL implantlar olduğuna karar verilmiştir.