Hemşirelerin, hemşire-hasta/aile çatışmalarının sıklığına, nedenlerine ve çözüm yaklaşımlarına ilişkin görüşleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelikte Yönetim A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HANDAN ÖZDEMİR

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): EMİNE SÜHEYLA ABAAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, hemşirelerin, hemşire-hasta/aile çatışmalarının sıklığına, nedenlerine ve çözüm yaklaşımlarına ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırma Ankara il sınırlarında bulunan ve 500 ve üzeri yatak kapasitesine sahip rastgele seçilen bir Sağlık Bakanlığı Kamu Hastaneler Birliği hastanesi ve bir üniversite hastanesinde gerçekleştirilmiştir. Bu hastanelerde, çalışmaya girmeyi kabul eden ve çalışma sırasında izinli-raporlu olmayan 257 hemşire örneklemi oluşturmuştur. Veriler, hemşirelerin tanıtıcı özelliklerini ve hemşire-hasta/aile çatışmalarının sıklığına, nedenlerine ve çözüm yaklaşımlarına ilişkin görüşlerini belirlemeye yönelik sorular içeren soru kağıdı ile toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma, Ki- Kare ve Fisher-exact Ki-Kare testleri kullanılmıştır. Hemşirelerin %84,8'i "bazen", %12,5'i "her zaman" hemşire-hasta/aile çatışmalarıyla karşılaştıklarını bildirirken sadece %2,7'si hiç karşılaşmadığını bildirmiştir. Hemşireler en çok karşılaşılan çatışma nedenini "hasta ailelerinin ziyaret saatlerine uymaması" (%63,8) olarak belirtmişlerdir. Hemşirelerin %79'u ek mesai yapma ve ağır iş yükünün çatışma sıklığını ve yaklaşımlarını etkilediğini belirtmiştir. Hemşirelerin %49,8'i hasta/ailenin önemli mevkilerde olması ya da önemli tanıdıklara sahip olmasının çatışma sıklığını arttırdığını belirtmiştir. Hemşireler kurumlarında en çok "hasta/aile ile işbirliği yapma" (%42,8) çözüm yaklaşımını gösterdiklerini ve "hasta/aile ile uygun iletişim kurmaya çalışma" ya başvurulduğunu (%68,9) belirtmişlerdir. Hemşireler çatışmalarda sorumlu hemşire (%52,1), doktor (%47,4) ve güvenlik personelinden (%45) yardım almaktadır. Hemşirelerin %49,7'si hemşire-hasta/aile çatışmalarında yönetici yaklaşımının "çözüm üretme" olduğunu belirtmiştir. Hemşirelerin bazı tanıtıcı özelliklerine göre çatışma sıklığı, nedenleri ve çözüm yaklaşımlarına ilişkin görüşleri arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Haftalık çalışma süresi 40 saat olan hemşirelerde çatışma sıklığı azalmaktadır. Lisans mezunu hemşirelerde "hemşirenin hasta/aileye tanı, tedavi ve prognoz hakkında bilgi vermemesi" çatışma nedeninin sıklığı ve "çatışmayı görmezden gelme" çözüm yaklaşımının sıklığı azalmaktadır. Kurumda çalışma yılı 20 yıl ve üstü olan hemşirelerde "işbirliği" çözüm yaklaşımının sıklığı artmaktadır. Araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda, hemşire-hasta/aile çatışmalarının sıklığının ve getirdiği sorunların önlenmesinde hasta ziyareti ile ilgili yeni bir anlayış geliştirme, ziyaret ve çatışmalarla ilgili politika ve prosedür oluşturma, uygulamalar ve çalışma ortamının düzenlenmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.