Gastrointestinal kanserli hastalarda APC, p16 ve RASSF1A genlerinin metilasyon profillerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERİL ERDEM

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HATİCE MERGEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kanser, hücresel düzenin bozulmasıyla meydana gelir. Epigenetik, bu bozulmaya neden olan durumlardan biridir. Kansere neden olan proto-onkogenler ile tümör baskılayıcı genleri etkileyen epigenetik faktörler, son yıllarda ilgi gören araştırma konuları arasındadır. Epigenetik mekanizmalardan biri olan DNA metilasyonu, kanserin erken evrelerinde meydana gelir. Tümör baskılayıcı genlerin sessizleştirilmesine neden olan promotor bölgesi metilasyonu, birçok kanser türünde ve bu kanserlerin oluşumunda yer alan genlerde araştırılmaktadır.Bu tez çalışmasının amacı, gastrointestinal tümörlerin oluşumunda yer aldığı düşünülen bazı tümör baskılayıcı genlerin (APC, p16 ve RASSF1A) promotor bölgelerinin metilasyon profillerinin araştırılmasıdır.Bu amaçla, APC, p16 ve RASSF1A genlerinin metilasyon profillerini araştırmak için 20 gastrointestinal (özefagus, mide ve kolorektal) karsinoma hastasının doku örnekleri ve kontrol grubunu oluşturan 15 bireyin periferal kan örnekleri kullanılarak Metilasyona özgü polimeraz zincir reaksiyonu (MSP) ile analiz edilmiştir.MSP analizi sonucunda, hasta grubunda APC, p16 ve RASSF1A genlerinde sırasıyla %50 (10/20), %30 (6/20) ve %10 (2/20) oranında metilasyon olduğu belirlenmiştir. Hasta ve kontrol gruplarına ait bireyler arasındaki APC ve p16 genlerinin promotor bölgelerindeki metilasyon profili farkının istatistiksel olarak anlamlı olduğu (sırasıyla p=0,008, p=0,013) buna karşılık, RASSF1A geni için bu farkın anlamlı olmadığı bulunmuştur. Tümörün lokalizasyonu ile APC geni promotor bölgesi metilasyonu arasındaki farkın anlamlı (p=0,003), p16 ve RASSF1A genlerinin promotor bölgesi metilasyonu ile tümörün yerleşimi arasındaki farkın ise istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlenmiştir.Tez çalışması sonucunda, gastrointestinal tümör oluşumunun erken evrelerinde meydana geldiği düşünülen tümör baskılayıcı genlerdeki metilasyon varlığı, APC ve p16 genlerinde doğrulanmıştır.