Uluslararası belirli ticaret merkezlerinin finans merkezi olma potansiyelinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İHSAN ERDEM KAYRAL

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MEHMET BAHA KARAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Denizaşırı imparatorlukların ortaya çıkışıyla birlikte dünya ticaretinde önemli artışlar meydana gelmiştir. Bu dönemde Londra ilk uluslararası finans merkezi olarak ortaya çıkmıştır. II. Dünya Savaşı'nın ardından ABD en güçlü ülke olmuş, New York en önemli uluslararası finans merkezi haline gelmiştir. Son dönemde finans merkezlerinin sayısı artış göstermiştir. Çalışmamızda bu merkezlerin durumu değerlendirilmiştir. Aynı zamanda İstanbul'un bölgesel bir merkez olarak konumu ve uluslararası finans merkezi olma potansiyeli değerlendirilmiştir. Finans merkezlerini ayırt etmek ve bu merkezleri etkileyen faktörleri tespit etmek için SPSS paket programıyla ampirik bir çalışma uygulanmıştır. Analizlerde elli üç merkez kullanılmıştır. Çoklu bağlantı sorunundan kaçınmak için bağımsız değişkenlerin belirlenmesinde pearson korelasyon katsayıları kullanılmıştır. İlk %20'lik ve %50'lik grupların ayrıştırıldığı analizlerde lojistik regresyon uygulanmıştır. Uyum iyiliğinin sınanması için Hosmer-Lemeshow kullanılmıştır. Modellerin analizinde log olabilirlik, Wald test istatistikleri ve odds oranları yorumlanmıştır. Yasal hakların etkinliği ve işgücüne katılım oranı ile merkezlerin ilk %20'lik grupta bulunması arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Çalışmamızda ilk %50'lik grupta yer alan merkezlerle ofis maliyetleri, turist sayıları, yasal hakların etkinliği, işgücüne katılım oranları arasında pozitif ilişki bulunmuştur, buna karşın enflasyon oranları ve merkez GSYİH / ülke GSYİH oranları ile bu merkezler negatif ilişkilidir. İlk %20'lik grubun ayrıştırılması analizinde merkezlerin konumu %83'lük bir başarı ile tahmin edilmiştir. Tahminlerimiz merkezlerin ilk %50'lik grubunun ayrıştırılmasında %96,2'ye yükselmiştir. Finans merkezlerini etkileyen faktörlerin tespit edilmesi için iki farklı doğrusal regresyon modeli uygulanmıştır. Verilerin normalliğinin sınanması için Kolmogorov-Smirnov kullanılmıştır. Ofis maliyetleri, turist sayıları, yasal hakların etkinliği, mobil telefon üyelikleri (% nüfus) ve işgücüne katılım oranı, daha güçlü finans merkezlerini incelediğimizde artış göstermektedir. Ancak, merkez GSYİH - ülke GSYİH oranları ve enflasyon oranları bu güçlü finans merkezlerinde azalmaktadır. Aynı zamanda, daha güçlü finans merkezlerinin genellikle Avrupa'da ve/veya bir ülkenin başkenti olarak konumlanmadığı bulunmuştur.