Piyasadaki farklı yoğurt türlerinin aflatoksin m1 düzeylerinin belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Toplu Beslenme Sistemleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLSÜM GİZEM TOPAL
Danışman: Mevlüde Kızıl
Özet:Aflatoksin, genellikle Aspergillus türü küfler tarafından üretilen bir mikotoksin çeşididir. Aflatoksin M1 (AFM1) ise süt ve ürünlerinde bulunan, Aflatoksin B1'in hidroksillenmiş türevidir. AFM1'in insanlarda karsinojenik ve hepatotoksik yan etkilere sebep olduğu kanıtlanmıştır ve bu nedenle çeşitli süt ve süt ürünlerinde bulunmasına izin verilen maksimum düzeyler belirlenmiştir. Bu miktar Türkiye'deki yoğurtlar için 50 ng/kg'dır. Bu çalışmada Ankara piyasasında satışa sunulan farklı yoğurt türlerindeki Aflatoksin M1 düzeylerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Örneklerin AFM1 düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçülmüştür. Piyasadaki süpermarket ve hipermarketlerden satın alınan 73 örneğin; 28'i normal, 12'si süzme, 8'i probiyotik, 8'i organik ve 17'si meyveli yoğurtlardan oluşmaktadır. En düşük ortalama AFM1 düzeyi probiyotik yoğurtlarda gözlenirken (12,43±1,35 ng/kg); en yüksek ortalama AFM1 seviyesi organik yoğurtlarda bulunmuştur (18,43±8,11 ng/kg). İstatiksel analizlerin sonucunda farklı yoğurt örneklerindeki ortalama AFM1 düzeyleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Türkiye'deki yoğurtlar için belirlenen maksimum tolere edilebilir düzeyi aşan (>50 ng/kg) örnek bulunmamaktadır. Organik yoğurtlardaki yüksek AFM1 seviyesine organik tarımda pestisit ve fungisit kullanılmamasının sebep olduğu düşünülmektedir. Çalışmanın sonucu probiyotik bakterilerin yoğurtlarda AFM1'i detoksifiye etmede başarılı olabileceğini göstermektedir.