Adalet Ağaoğlu'nun tiyatrolarında yapısalcı eleştiri uygulaması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERDAR AKARKAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SIDDIKA DİLEK YALÇIN ÇELİK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Edebiyat eleştirisinde, yapısalcı yöntemin kullanılmasıyla birlikte edebi metnin kendi iç bütünlüğü içinde değerlendirilmesi anlayışı yaygınlaşmıştır. 1960'lı yıllarda büyük tartışmalara neden olan ve tüm dünyaya yayılan bu eleştiri yöntemi Türkiye'de bazı araştırmacılar tarafından kullanılmıştır. Bununla birlikte değişen zamanla birlikte bu yöntemden kaynağını alan başka eleştiri yöntemleri gelişmiş ve yapısalcılık bir alt yapı işleviyle gerilerde kalmıştır. Eleştiri yöntemi için kullandığımız metinler Adalet Ağaoğlu'nun tiyatro metinleridir. Yapısalcı yöntemi kullanmak için metin seçiminin de önemli olabileceği çalışma sırasında varılan sonuçlardan biridir. Buna bağlı olarak yazarı tarafından şifrelenmiş, kapalı metinlerin çözümlenmesinde yapısalcı eleştiri yönteminin daha uygun olduğu varılan bir diğer sonuçtur. Adalet Ağaoğlu'nun tiyatrolarının bu eleştiri yöntemiyle incelenmeye uygun olmayan metinler olduğu da görülmüştür. Ancak şifrelenmemiş bir edebi metnin yapısının da bir bina gibi kurulduğu düşünüldüğünde her metnin bir çözümleme nesnesi olabileceği akla gelen bir gerçekliktir. Biz de bu düşünceden hareket ederek Adalet Ağaoğlu tiyatrosunun genel yapı özelliklerini belirlemeye çalıştık.Anahtar Sözcükler: Türk edebiyatı, Adalet Ağaoğlu, yapısalcılık, tiyatro, kapalı metin, açık metin, kurgulama