Sıçan iskelet kasında immobilizasyon ve tüm vücut titreşiminin mhc izoformları ve HPS72 düzeylerine etkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Spor Bilimleri ve Teknolojisi A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA ÖZDEMİR

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ALİ HAYDAR DEMİREL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İskelet kası plastik bir özellikte olup maruz kaldığı çevresel ya da fizyolojik streslere adaptasyon gösterme yeteneğindedir. Kas üzerindeki yükün azalması ya da ortadan kalkmasına atrofi adı verilen, kas kitle ve kuvvet kaybı ile karakterize olan bir yanıt verir. Benzer şekilde, iskelet kas aktivasyonunun azalması veya tamamen ortadan kalması kas hücrelerini oluşturan yavaş tip miyozin ağır zinciri (MHC) izoformlarında azalma ve hızlı tip MHC izoformlarında artma şeklinde kendisini gösteren fenotipik bir değişikliğe neden olur. Diğer yandan kassal aktivasyonun artması ise MHC izoformlarında hızlıdan yavaşa doğru bir dönüşümü beraberinde getirmektedir. Bu çerçevede son yıllarda giderek yaygınlaşan tüm vücut titreşimi (TVT) uygulamasının bir aktivite modeli olarak iskelet kası MHC izoformları üzerine etkisi merak konusudur. İskelet kas hücrelerinin akut ve kronik bir dizi strese hücresel düzeyde savunma amaçlı verdiği bir diğer yanıt ise sıcak şoku proteinlerin indüklenmesidir. Kuyruktan asma gibi yüksüzleştirme modellerinde MHC izoformlarının yavaştan hızlıya dönüşümü genellikle yer çekimine karşı koyan ve büyük ölçüde yavaş tip kas liflerinden oluşan kaslarda gözlenmiş olup, özellikle yer çekimine karşı koyma özelliği olmayan kaslardaki etki bilinmemektedir. Bu amaçla günlük yaşamda sıkça karşılaşılan bir durum olan alçı yoluyla oluşturulan imobilizasyonun ve tam tersi etki yaratacağı düşünülen TVT uygulamasının plantaris kasında MHC isoformları ve kas Hsp72 düzeylerine etkisi incelenmiştir. Dört aylık Wistar tipi dişi sıçanlar kontrol (K), iki haftalık immobilizasyon (A), bir haftalık remobilizasyon (AR), bir haftalık remobilizasyon sırasında TVT (AT) ve yalnızca bir hafta TVT (T) uygulaması olmak üzere rastgele beş farklı gruba (n=6, her grup) ayrılmıştır. İmmobilizasyon, plantar fleksiyonda bilateral alçılama yoluyla, TVT uygulaması ise 45 Hz, 3mm genlik ve dördüncü günden itibaren 20dk olacak şekilde aralıklı olarak toplam bir hafta boyunca uygulanmıştır. Plantaris kası izole edilerek, MHC Tip IIax (MHCIIa+MHCIIx), Tip IIb ve Tip I izoformları belirlenmiştir. Gruplar arasında MHC izoformları kompozisyonlarında anlamlı bir değişim gözlenmemiştir (p>0.05). Gruplar arasında Hsp72 protein düzeyleri bakımından da anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Bu sonuçlar, gerek alçı yoluyla oluşturulan iki haftalik immobilizasyonun, gerekse uygulanan TVT'nin plantaris kasında MHC izoformu ve Hsp72 düzeyleri açısından bir değişikliğe yol açmadığını göstermektedir. Anahtar Sözcükler: İmmobilizasyon, Plantaris, Tüm Vücut Titreşimi, Miyozin Ağır Zinciri, Hsp72