Kızıl sırtlı örümcekkuşu (Lanius collurio Linneaus 1758) populasyonunun Kızılırmak deltasındaki yuva başarısı ve teritoryum özelliklerinin araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NECMİYE ŞAHİN ARSLAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ZAFER AYAŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, 2011-2013 yıllarında Kızılırmak Deltası?nda, yaklaşık 820 halık bir alanda gerçekleştirilmiştir. Bu araştırma ile Kızılırmak Deltası?nda üreyen kızıl sırtlı örümcekkuşlarının (Lanius collurio) yuva başarısı ve teritoryum büyüklüğünün ortaya koyulması amaçlanmıştır. Çalışmada ayrıca yuva yeri seçimi ve bazı üreme parametreleri de değerlendirilmiştir. Bu çalışmada, 84 çifte ait toplam 108 yuvadan elde edilen verilerden faydalanılmıştır. 2011 ve 2012 yıllarında düzenli saha araştırmaları yapılan çalışma alanında kızıl sırtlı örümcekkuşlarının ilk ve ikinci yıl populasyon yoğunluğu sırasıyla 2,4 çift/10 ha ve 2,7 çift/10 ha?dır. Çalışma alanında, minimum konveks poligon yöntemine göre hesaplan teritoryum büyüklüğü 0,4±0,04 ha?dır (n=25). Yuvaların %65?inden fazlası böğürtlen (Rubus sanctus) çalılarında yapılmıştır. Yuvalar, çoğunlukla 1,5-3 m boyundaki bitkilerde, yerden 50- 200 cm yükseklikte inşa edilmiştir. Üreme alanına varış, 2011 üreme döneminde 2012 üreme dönemine göre daha geçtir. Yumurtlama zamanı (ortanca değer olarak verilmiştir) 2011 ve 2012 yıllarında sırasıyla 24 Mayıs (n=33) ve 13 Mayıs (n=40)?dır ve fark istatistiksel olarak anlamlıdır. Kuluçka büyüklüğü 2011 yılında 4,4±1,3 (n=27), 2012 yılında 5,6±1,0 (n=28)?dır ve fark istatistiksel olarak anlamlıdır. Mayfield metoduna göre hesaplanan yuva başarısı, 2011 üreme dönemi için %32, 2012 üreme dönemi için %76dır. Bu tez çalışmasında, 2011 ve 2012 yıllarında üreme performansının açıkça birbirinden farklı olduğu gösterilmiştir. Çalışma alanında iki üreme döneminde de normal ikinci kuluçkaların varlığı tespit edilmiştir. Kızıl sırtlı örümcekkuşlarının azımsanmayacak büyüklükteki populasyon yoğunluğu ve normal ikinci kuluçkanın varlığı, Kızılırmak Deltası?nın bu tür için büyük öneme sahip olduğuna işaret etmektedir. Anahtar Kelimeler: Kızıl sırtlı örümcekkuşu, Lanius collurio, yuva başarısı, Mayfield Metodu, teritoryum büyüklüğü, yuva yeri seçimi, Kızılırmak Deltası