Giresun'da sosyal, ekonomik, siyasi ve kültürel yaşam: 1945-1960
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYDIN GÜLŞEN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYTEN SEZER ARIĞ
Özet:Giresun, sosyal, ekonomik ve kültürel özellikleri bakımından içinde yer aldığı Karadeniz Bölgesi'nin genel özelliklerini taşımaktadır. Giresun'un yerleşim tarihi çok eskilere gitmesine rağmen, vilayet statüsünü Cumhuriyetin ilan edildiği 1923 yılında kazanmıştır. Bu bakımdan Giresun vilayeti Türkiye Cumhuriyeti ile yaşıttır. Ancak Cumhuriyet devrinde Türkiye'de her alanda büyük bir gelişim ve değişim süreci yaşanırken, Giresun bu değişim ve gelişim sürecinden gerektiği kadar istifade edememiştir. Karadeniz Bölgesinde yaygın olarak yetiştirilen fındık Giresun için hayati bir önem taşımaktadır. Halkın önemli bir bölümü geçimini fındık yetiştirerek sağlamaktadır. Bununla birlikte halkın farklı iş kollarında istihdamını sağlayabilecek büyüklükte yatırımlar hayata geçirilememiştir. Tarım tek ürüne dayalı olarak sınırlı bir bölgede yapılabilmiş, ikame bir ürün yetiştirilmesi için gerekli şartlar yaratılamamıştır. Giresun'da Türkiye ve Karadeniz Bölgesi ortalamalarının üzerinde bir gelişim gösteren nüfus, istihdam sorunu nedeniyle göçe maruz kalmıştır. Bu bakımdan, Giresun'un Türkiye genelinin gerisinde kalmasında ve en çok göç veren iller arasında bulunmasında, ekonomik gerekçeler önemli rol oynamıştır. Cumhuriyetin ilanından sonraki süreçte iç ve dış etkenler nedeniyle sürekli teyakkuz halinde bulunan Türkiye'de, İkinci Dünya Savaşının bitmesi ile yeni bir dönem başlamıştır. Çok partili hayata geçiş sürecini de kapsayan bu dönemde, 27 yıl süreyle iktidarda olan CHP'nin karşısına, yeni kurulan partiler çıkmış ve çok partili hayata geçilmesinin ardından yapılan ikinci genel seçimler sonucunda, 1950 yılında iktidar el değiştirmiştir. Türkiye'de yaşanan bu değişim sadece siyasetle sınırlı kalmamış sosyal, ekonomik ve kültürel olarak da toplumda önemli gelişmelerin önünü açmıştır. Yaptığımız tez çalışması ile 1945-1960 yılları arasındaki dönem itibarıyla, Giresun'un sosyal, ekonomik, siyasi ve kültürel durumunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu şekilde yapılan bir durum tespitinin, Cumhuriyet döneminde Türkiye'nin her bölgesinin dengeli bir kalkınma süreci yaşanmaması, nüfusun göçlerle büyük şehirlere yönelmesi, büyük kentlerde ortaya çıkan sosyal sorunlar gibi birçok sorunun cevabını bulmamıza yardım edeceği değerlendirilmektedir.