Olgun yağ hücrelerinin rekombinant protein ifade kapasitelerinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıbbi Biyoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: PARİSA SHARAFİ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): YUSUF ÇETİN KOCAEFE
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Olgun yağ hücreleri, çok sayıda adipokin ve sitokin salgılayan, protein yapımı yönünden zengin hücrelerdir. Tez kapsamında, yağ hücrelerinin protein salgı mekanizmasının rekombinant protein ifadesi ve salgısı amacıyla kullanım imkanlarının araştırılması amaçlanmıştır. İlk olarak, yağ hücrelerine özgü hücre içi salgısal proteinlere ait 7 farklı adipokinin sinyal dizilerinin salgı etkinliği bakımından karşılaştırılması yapılmıştır. Bu karşılaştırma, yeşil floresan protein (GFP) bildirici geninin bu öncü sinyal dizilerinin ?N? terminaline füzyon ile ekleyip hücre içi ve dışında takibi gerçekleşmiştir. Farklılaşmış, olgun yağ hücreleri G1 evresinde olup bölünmemektedir. Bu nedenle aktarılan vektörlerin gen ifade sürecinin bölünen hücrelere göre daha kalıcı olması beklenmektedir. Ancak, gen ifadesinin koruması ve ifade süresinin daha da uzatabilmesi amacıyla hazırlanan vektörlere scaffold/matrix bağlanma bölgesi (S/MAR) dizilerinin eklenmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla, İnterferon beta (IFNß) ve Apolipoprotein B (APOB) genlerinin S/MAR dizileri, hazırlanan vektöre yerleştirilerek bildirici gen ifadesi sürecinin takibi yapılmış olunup en uzun süre gen ifadesi sağlayan S/MAR dizisi karşılaştırmalı olarak ortaya konmuştur. Olgun yağ hücrelerinde rekombinant gen ekspresyonu ve salgısını sağlayan yaklaşımın etkinliğinin dominant-negatif etkili miyostatin (MSTNdn) aracılığı ile hücre kültüründe gösterilmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma sonucunda en etkin öncü dizisi olarak Retinol bağlama proteini (RBP4) genine ait öncü dizisi seçilmiştir. S/MAR dizileri arasında bir fark görünmemiştir. Çalışmanın son basamağında yukarıda sıralanan deneysel yaklaşımlarla belirlenen en uygun salgı sinyali (RBP4), S/MAR dizisi ve MSTNdn içeren vektör omurgasının etkinliğinin gösterilebilmesi amacıyla olgun yağ hücrelerince salgısı sağlanarak etkinliği in vitro deneylerle gösterilmiştir. Anahtar kelime: Yağ dokusu, Rekombinant protein ifadesi, Protein mühendisliği, viral olmayan gen transferi.