PIRLS 2021 OKULA AİT OLMA DUYGUSU VE AKRAN ZORBALIĞI ÖLÇEKLERİNİN ÖLÇME DEĞİŞMEZLİĞİNİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İSMAİL POLAT
Danışman: Sevda Çetin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmanın içeriği, PIRLS 2021 uluslararası okuma becerilerinde gelişim araştırması okula ait olma duygusu ve akran zorbalığı ölçeklerinin cinsiyet ve kültüre (Türkiye, İngiltere ve Hong Kong) göre ölçme değişmezliğinin incelenmesinden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini PIRLS 2021 araştırmasına Türkiye, İngiltere ve Hong Kong'dan katılan 4.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmaya ait veri toplama araçları okula ait olma duygusu ölçeği ile akran zorbalığı ölçekleridir. Bu kapsamda ölçeklere ait açımlayıcı faktör analizi (AFA) sonuçları ve güvenirlik kanıtı olarak Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayıları her bir ülke için sunulmuştur. Daha sonra ölçeklerin tek faktörlü yapıları doğrulayıcı faktör analizi ile (DFA) ile doğrulanmıştır. Ölçekler doğrulandıktan sonra ölçme değişmezliği çalışması yapısal eşitlik modellemesi (YEM) tekniklerinden çoklu grup doğrulayıcı faktör analizi (ÇGDFA) hesaplanarak gerçekleştirilmiştir. Buna göre PIRLS 2021 okula ait olma duygusu ölçeği ve akran zorbalığı ölçeği cinsiyet alt grubunda yapısal, metrik ve ölçek değişmezlik boyutunda sağlanırken, katı değişmezlik boyutunda sağlanmamıştır. Kültüre göre yapılan çalışmada ise her iki ölçeğin de sadece yapısal değişmezlik boyutunda ölçme değişmezliğini sağladığı, metrik, ölçek ve katı değişmezlik boyutunda ise ölçme değişmezliğini sağlamadığı görülmüştür. Cinsiyete göre ölçme değişmezliği sağlandığı için cinsiyete göre yapılan tüm karşılaştırmaların anlamlı olacağı sonucuna ulaşılabilir. Kültürlere göre ölçek değişmezliği sağlanmadığı için Türkiye, İngiltere ve Hong Kong için ölçeklerden elde edilen puanların karşılaştırılmasının anlamlı olmayacağı sonucuna ulaşılabilir.