Türkiye’nin Net Sıfır Emisyon Hedefi doğrultusunda Elektrik ve Isı Sektörünün Modellenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: ÜMİT ÇALIKOĞLU
Danışman: Merih Aydinalp Köksal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sera gazı emisyonlarını azaltmak için hedefler belirleyerek iklim değişikliğini azaltmak için çeşitli uluslararası anlaşmalar ve mekanizmalar oluşturulmuştur. Türkiye, 2030'da sera gazı emisyonlarını referans senaryoya göre %41 oranında azaltmayı ve net sıfır hedefini belirlemeyi planlamaktadır. Bu nedenle, ağırlıklı olarak fosil yakıtlara dayalı olan elektrik ve ısı üretim sektörü emisyonlarının azaltılması, emisyon hedefine ulaşılmasına yardımcı olacaktır. Bu çalışma, 2053 için net sıfır emisyon hedefine ulaşmak için Türkiye elektrik ve ısı üretim sektörünün ve bunun politika yansımasının tasarlanması için bir yol göstermeyi amaçlamaktadır. Türkiye'nin elektrik sektörü, 2021 ile 2053 yılları arasında farklı emisyon patikalarına sahip beş senaryoya göre analiz edilmektedir. Model sonuçları, ağırlıklı olarak nükleer enerji ve karbon yakalama ve depolamalı fosil yakıtlı enerji santrallerinin kullanıldığı iki senaryoda net sıfır hedefine ulaşmak için kurulu güç, elektrik üretim maliyetleri ve kümülatif yatırım maliyetlerinde muazzam bir artış olacağını göstermektedir. Enerji depolama teknolojilerinin yardımıyla daha fazla rüzgar ve güneş enerjisi yatırımını entegre eden üçüncü bir net sıfır emisyon senaryosunda kurulu güçteki artış benzer bir düzeye sahip olsa da, bu iki senaryodakine göre elektrik üretim maliyetleri ve kümülatif yatırım maliyetleri daha düşüktür. 2020 ile 2053 yılları arasında net sıfır emisyon hedefine ulaşmak için referans senaryoya kıyasla 340 ila 391 milyar ABD Doları arasında değişen bir ek yatırım gerekmektedir. Karbon gelirleri ile referans senaryoya ek yatırım maliyetlerinin %19-23'ünün karşılanabileceği hesaplanmaktadır. Öte yandan, referans senaryoya göre %40'lık bir emisyon azaltımı düşünüldüğünde, üretim maliyetinde, emisyonlarda ve kurulu güçte ufak bir artış beklenmektedir. Bu sonuçlar, net sıfır hedefine ulaşmak için yenilenebilir ve nükleer enerjiye, batarya depolama kurulumlarına ve karbon yakalama ve depolamaya sahip elektrik santrallerine önemli yatırımların önünü açmak için enerji politikalarında önemli değişikliklere ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır.