Sağlıklı ve gestasyonel diyabetli gebe kadınların serum D Vitamini düzeyleri ile beslenme durumlarının karşılaştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beslenme ve Diyetetik A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÖZDE EDE

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FATMA GÜLHAN SAMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ede G. Sağlıklı ve gestasyonel diyabetli gebe kadınların serum D vitamini düzeyleri ile beslenme durumlarının karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Diyetetik Programı, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2015. Gestasyonel diabetes mellitus (GDM), gebelikte başlayan ve tanısı ilk kez gebelikte konulan çeşitli derecelerdeki glukoz tolerans bozukluğu ile karakterize önemli sağlık sorunlarından birisidir. Bu çalışma, sağlıklı ve GDM'li gebelerin beslenme durumlarını, diyet glisemik indeksi (Gİ), glisemik yükü (GY) ve serum D vitamini düzeylerini karşılaştırarak, GDM oluşumundaki muhtemel ilişkilerini belirlemek amacıyla, Ankara GATA Hastanesi Gebe Polikliniği'nde izlenen gönüllü 40 sağlıklı (kontrol) ve 40 GDM'li (vaka) gebe kadın olmak üzere toplam 80 gebe üzerinde yapılmıştır. Klinikte, fizik muayeneleri yapılan gebelerin genel özellikleri, besin tüketimleri ve beslenme durumları değerlendirilmiş, biyokimyasal analizleri yapılmıştır. Vaka grubunun yaş ortalaması (32.13±4.89 yıl), kontrol grubuna (28.7±4.87 yıl) göre önemli oranda yüksek bulunmuştur (p<0.05). Gebelik öncesi beden kütle indeksi (BKİ)'nin vaka grubunda (%22.5'i obez) kontrol grubuna (%2.5'i obez) göre önemli derecede yüksek olduğu gözlenmiştir (p=0.016). Gebelerde, BKİ ve ağırlık kazanımında bir birimlik artışın GDM oluşum riskini sırasıyla 5.6 ve 9.0 kat arttırdığı belirlenmiştir (p<0.05). GDM'li kadınların %72.5'inde, sağlıklı gebelerin ise %50.0'sinde D vitamini eksikliği (≤20ng/dl) görülmüştür. Serum 25(OH)D3 vitamini düzeyindeki bir birim azalma GDM oluşum riskini 1.74 kat arttırmaktadır (OR 1.74;%95 GA, p=0.018). Maternal enerji ve diyet karbonhidrat alımı ile GDM arasında doğrusal pozitif bir ilişki belirlenmiştir (p<0.001). Glisemik indeksi yüksek diyet tüketenlerde Gİ'deki her bir birim artış GDM oluşum riskini 9.27 kat arttırmaktadır (p<0.001). Bu çalışmada, GDM oluşumunda diyetin bileşimi (enerji ve besin ögeleri), diyet Gİ ve serum D vitamini düzeyinin önemli etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. GDM'nin önlenmesinde ve tedavisinde sağlıklı beslenme ve diyet tedavisi önemli yer tutmaktadır. Anahtar Kelimeler: Gestasyonel Diyabet, D vitamini, Beslenme Durumu, Glisemik İndeks