Kabergolin ve tadalafil'in asitlik sabitlerinin tayininde spektrofotometri, potansiyometri ve yüksek performanslı sıvı kromatografisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Analitik Kimya A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERVE BANU POLAT

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): NURSABAH ELİF BAŞCI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Asidik iyonlaşma sabiti (pKa) ilacın vücutta absorpsiyonu, dağılımı ve eliminasyonu mekanizmalarında önemli bir fizikokimyasal parametredir. İlaç etkin maddelerinin pKa değerlerinin belirlenmesi için çeşitli analitik yöntemlerden yararlanılır, bu amaçla potansiyometri, spektrofotometri ve HPLC yaygın kullanılır. Kabergolin, parkinson hastalığının tedavisinde kullanılan güçlü ve uzun süreli prolaktin düşürücü etkiye sahip bir dopaminerjik ergolin türevidir. Tadalafil ise, cinsel uyarı ile lokal nitrik oksit salınımı sırasında, Tadalafil'in PDE5 inhibisyonu ile korpus kavernozum cGMP seviyesinde artış meydana getirir. Bu tez çalışmasında, Kabergolin ve Tadalafil etkin maddelerinin pKa değerlerinin potansiyometrik, spektrofotometrik veya HPLC yöntemleri ile saptanabilirliği incelenmiştir. Kabergolin'in pKa değeri, potansiyometri, spektrofotometri ve HPLC yöntemleriyle sırasıyla 6.43, 6.05 ve 6.00 olarak bulunmuştur. Spektrofotometrik pKa değeri diğer yöntemlerden anlamlı biçimde farklı bulunmuş (p>0.05) ve Kabergolin'in pKa tayini için potansiyometrik ve HPLC yöntemlerinin uygun olduğu belirlenmiştir. Tadalafil'in pKa değeri ise potansiyometrik ve spektrofotometrik yöntemleri ile sırasıyla 3.52 ve 3.44 olarak hesaplanmıştır. Ancak, HPLC çalışmalarında Tadalafil için hareketli fazın pH'sındaki artışla kapasite faktöründe değişimi saptanamamıştır. Kabergolin ve Tadalafil'in pKa tayini için geliştirilen yöntemler yüksek tekrarlanabilirlik (BSS<%1) göstermektedir. Bu çalışmada, Kabergolin ve Tadalafil için geliştirilen yöntemlerle deneysel olarak elde edilen pKa değerleri ile yaygın kullanılan yazılım programları ile hesaplanan pKa değerleri karşılaştırıldığında, büyük oranda tutarsızlık gözlenmiştir.