Tırmanış sporunda açık ve kapalı tutuşta uygulanan parmak kuvvetlerinin ve kas aktivasyonunun incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, EGZERSİZ VE SPOR FİZYOLOJİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANER ÇİFTÇİ
Danışman: ARİF MİTHAT AMCA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tırmanış sporunda, elin ve üst üyelerin genel pozisyonunun, genel postürün, antropometrik özelliklerin ve temas yüzeyi özelliklerinin her bir parmağın tutamakları tutuş şekli ve konumu üzerinde farklı etkileri olduğu bilinmektedir. Buna bağlı olarak, parmak boğumlarında ve bilekte eklem açıklıklarının, yüzeyle temas şeklinin değişmesi ile toplamda ve parmak bazında farklı değişken kuvvetler ve ön kol kaslarında farklı kasılma şiddeti ortaya çıkaracağı düşünülmektedir. Bu kuvvetlerin ve kasılmaların değişken parametrelerle ilişkisini incelemek üzere bir sistem geliştirilmesi bu çalışmanın ilk amacıdır. Çalışmanın ekipman çıktısı her katılımcıya özgün şekilde parmak yüksekliği, el genişliği ve tutunma mesafesinin ayarlanabildiği güvenilir bir ölçüm sistemi geliştirilmesidir. Deneysel çalışma kısmında ise, tırmanış sporu ile ilgilenen katılımcıların antropometrik özelliklerine uygun şekilde modifiye edilmiş ölçüm sistemi aracılığıyla, açık ve kapalı tutuşta parmaklara göre farklı tutunma yüksekliği kombinasyonlarında üretilen maksimal tutunma kuvvetleri, parmaklar arası kuvvet dağılımları ve kas aktivasyonları incelenmiştir. Parmak eklemlerine göre seviyelendirilmiş tutamaklarda hem açık hem kapalı tutuş için toplam parmak kuvvetleri azalırken kas aktivasyonu çok değişmemektedir. Kapalı tutuşta tek bir parmağın yüksekliği tercih edilen seviyeye getirildiği durumda ise kas aktivasyonları değişmeden uygulanabilen toplam kuvvet miktarının arttığı görülmüştür. Spor sırasında zor tutamaklarda tırmanıcı tüm odağını en alıştığı şekilde tutamağı tutmaya vermesine rağmen antrenman sırasında kullanılabilecek farklı şekilde tutamaklar, çok daha güvenli fakat yüksek kasılma şiddetli hareketleri mümkün kılabilir. Ne var ki çalışma sonucunda ayarlanmış yüksekli tutunma alanlarında parmaklar arası kuvvet paylaşımının daha dengeli olduğu görülmemiştir.