7. sınıf öğrencilerinin yerel sosyobilimsel konularda oluşturdukları argümantasyonların kalitesi ve karar verirken dikkate aldıkları faktörlerin incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA ÇAPKINOĞLU

Danışman: Serkan Yılmaz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı 7. sınıf öğrencilerinin yerel sosyobilimsel konular kapsamında oluşturduğu argümantasyonların kalitesi ve bu süreçte verdiği kararlarında dikkate aldıkları faktörlerin incelenmesidir. Bu amaçla Bolu İli'ne özgü Seben Taşlıyayla Sulama Göleti, tavuk kümesleri, deri üretimi, baz istasyonları ve Köprübaşı Barajı/HES olmak üzere beş yerel sosyobilimsel konu çerçevesinde üç farklı çalışma grubuyla çalışılmıştır. Gezi grubu alan gezilerine katılarak konunun paydaşlarıyla etkileşirken gazete grubu ilgili konuyu yerel gazete haberlerinden, sunum grubu ise konuları araştırmacının hazırladığı sunumlardan öğrenmiştir. Küçük grup ve toplu sınıf tartışmaları yapan öğrencilerin argümantasyon kalitesi Erduran, Simon, ve Osborne (2004) ve Zohar ve Nemet (2002) tarafından geliştirilen ölçekler, karar verirken dikkate alınan faktörler ise içerik analizi ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre en kaliteli sözlü argümantasyonları üreten ve argümanlarında en fazla veri bileşeni kullanan grup gazete grubu olurken gezi grubu en düşük performansı göstermiş, bütün grupların kaliteli argüman üretmekte en çok zorlandığı içerik HES içeriği olmuştur. Yazılı argüman kalitesi için yapılan analizler gezi ve gazete gruplarının puan ortalamalarının uygulama öncesinden sonrasına yükseldiğini fakat en fazla orta düzey argüman ürettiklerini, sunum grubunun ise genellikle orta düzey argümanlar üretip bazı içeriklerde uygulama sonrasındaki puan ortalamalarını düşürdüğünü göstermektedir. Çalışma gruplarının dikkate aldığı faktörlerin bir kısmı literatürde elde edilen faktörlerle uyumlu iken literatürden farklı olarak bu araştırmaya özgü elde edilen faktörler gelecek, göletin fiziksel özellikleri, devlet yetkililerinin sorumluluğu, ihtiyaç, coğrafik, hijyen, iletişim ve enerji faktörleridir. Bu araştırma ile yerel sosyobilimsel konuların sınıf içinde/dışında öğretimine yönelik örnek bir uygulamanın nasıl olacağı ve 7. sınıf öğrencilerinin yaşadıkları şehirdeki konularda argümantasyon ve karar verme süreci yaşamaları sağlanmıştır.