Altun Yaruk bağlamında Eski Uygurca'da fiil birleşmeleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAZİYE ERSAN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): BÜLENT GÜL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Fiil birleşmeleri, Türkoloji çalışmalarında yakın zamanda önem kazanmış bir dilbilimi konusudur. Eski Uygurca Fiil Birleşmeleri üzerine ise detaylı bir çalışma henüz yapılmamıştır. Bu çalışmada, yeni bir dilbilimi konusu olan Fiil Birleşmeleri, Eski Uygurcaya ait hacimli ve fiil birleşmeleri açısından zengin bir eser olan Altun Yaruk üzerinden ele alınmıştır. Bu çalışmada, Altun Yaruk'taki fiil birleşmeleri ele alınırken kılınış, görünüş, kiplik kategorisi ve modal yardımcı fiiller konuları üzerinde durulmuş, fiil birleşmelerinin tasnifi bu başlıklar üzerinden gerçekleştirilmiştir. Yardımcı fiil yapılarının tek tek ele alındığı bu çalışmada, bu yapıların anlam alanları detaylı bir şekilde açıklanmış ve söz konusu yapılarla ilgili olarak Altun Yaruk'tan örnekler verilmiştir. Bu örneklerin günümüz Türk lehçelerine kaynaklık etmesi sebebiyle, dilbilimi konusu olan kılınış, görünüş, kiplik ve yardımcı fiillerin Türk dilleri üzerinden daha iyi araştırılabilmesi bakımından Türkoloji ve Dilbilimi alanlarına kaynaklık edeceği düşünülmektedir.