Terör saldırılarına maruz kalma düzeyi ile risk algısı ve travma tepkileri arasındaki ilişkiyi biçimlendiren bireysel etkenler
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TENNUR KATGI
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SAİT ULUÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada terör saldırısına maruz kalma biçimi ve düzeyi ile terörizm risk algısı ve travma sonrası stres belirtileri arasındaki ilişki araştırılmış; stresle başa çıkma biçimleri, kontrol odağı, pozitif- negatif duygulanım, kişilik özellikleri gibi bireysel risk etmenlerinin rolleri değerlendirilmiştir. Katılımcılar, 13 Mart 2016 tarihinde Ankara'da gerçekleşmiş terör saldırısının yaşandığı dönemde Ankara'da ikamet etmekte olan, Hacettepe Üniversitesi'nin çeşitli bölümlerinde lisans eğitimlerini sürdüren yetişkinlerdir. Örneklem 240'ı kadın, 125'i erkek olmak üzere 365 katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama amacıyla terör saldırısına maruz kalma biçimini ve düzeyini ölçen sorular, Terörizm Risk Algısı Anketi, travma sonrası stres belirtilerini ve davranışsal değişiklikleri ölçen sorular, Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği, Kontrol Odağı Ölçeği, Pozitif ve Negatif Duygu Ölçeği, Büyük Beş-50 Kişilik Testi kullanılmıştır. Araştırmada yer alan değişkenlerin birbirleriyle ilişkileri incelenmiştir. İlişkisi olduğu bulgusuna ulaşılan değişkenlerin travma sonrası stres belirtileri üzerindeki doğrudan ve aracı ilişkileri değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgularına göre, saldırıya hem doğrudan hem de medya aracılığıyla dolaylı maruz kalma arttıkça travma sonrası stres belirtilerinin süresinin ve şiddetinin arttığı görülmüştür. Duygu odaklı başa çıkma biçimlerinin kullanımı arttıkça travma sonrası stres belirtilerinin süresinin, şiddetinin ve davranışsal değişikliklerin arttığı; problem odaklı başa çıkma biçimlerinin kullanımı arttıkça travma sonrası stres belirtilerinin süresinin, şiddetinin ve davranışsal değişikliklerin azaldığı gözlemlenmiştir. Normal döneme kıyasla medya takip sıklığının, negatif duygular ile travma sonrası stres belirtilerinin süresi, şiddeti ve davranışsal değişikliklerin artmasında aracı değişken olduğu; çaresiz yaklaşımın ise terör saldırısına dolaylı maruz kalma biçiminin düzeyi ile travma sonrası stres belirtilerinin süresi, şiddeti ve davranışsal değişikliklerin artmasında aracı değişken olduğu görülmüştür. Bulgular alanyazın ışığında tartışılmıştır.