Uzun dönemli iklimsel verilerin analizi ile afet (Sel) oluşturma profilinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DEVRİM BAĞLA

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): GÜLEN GÜLLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmada geçmiş dönem günlük yağış verileri incelenmiş, Türkiye genelindeki yağış profili çıkarılarak gelecek döneme ilişkin yapılacak olan çalışmalar ışık tutmak amaçlanmıştır. Türkiye'nin ortalama, maksimum yağış dizileri, uzun süreli değişiklikleri ve eğilimleri belirlenmiştir.Geçmiş dönem günlük yağış verileri incelenerek, 38 yıllık günlük yağış değerlerinin %10' unun altında yağan yağış miktarının, %90'ın ve %95'in üstündeki yağış miktarının artma veya azalma eğilimi belirlenmiştir. Aşırı yağışların arttığı bölgelerde, yağışların ikincil olarak heyelana maruz bölgelerde olup olmadığı tespit edilerek, ikinci bir afetin oluşabileceği bölgeleri belirlenmiştir.Kısa ve uzun süreli şiddetli yağış bilgilerine dayalı olarak, meteorolojik açıdan sel risk alanlarının standart zamanlardaki coğrafi dağılımları ve etki alanları incelenmiştir. Çalışmada Türkiye genelinde plüvyograf çalıştıran toplam 237 istasyonda standart zamanlardaki (1, 3, 6, 12 ve 24 saatlik) maksimum yağışları 1970 ? 2005 yılları için belirlenmiş ve ayrıca maksimum yağış değerlerinin tekerrür süreleri 2, 10, 25, 50 ve 100 yıl olarak analiz edilmiştir.Sahra tozunun Türkiye'deki yağışlara etkisinin varlığı araştırılarak olası bir tahmin erken uyarı sistemi olabilirliğini ve Sahra tozunun bulut oluşturma çekirdeği oluşturma kapasitesiyle ilgili çalışmalardaki yaklaşımların doğruluğunun, ekstrem yağışlara teknolojik yöntemlerle bakılarak incelenmiştir.