From middle-earth to the real world: J. R. R. Tolkien's the Hobbit, The Lord of The Rings, and The Silmarillion

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İngiliz Dili ve Edebiyatı A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: AZİZE AHU ERSÖZLÜ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HANDE SEBER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Gerçeği betimlemekten uzak bir edebi tür olduğu varsayımıyla hak ettiği değeri uzun süre görmemiş olsa da fantezi, gerçeğe yaklaşmanın farklı bir yoludur. Bu çalışmada öne sürülen tez, J. R. R. Tolkien'in fanteziyi dünyanın gerçeklerini irdeleyecek ve değiştirecek bir yol olarak kullandığıdır. Bu savı desteklemek üzere Tolkien'in Hobbit (1939), Yüzüklerin Efendisi (1954-55) ve Silmarillion (1977) adlı eserleri incelenmiş ve Tolkien'in Orta Dünya'da tecrübe edilen canlandırıcı ve yoğun duygular yoluyla bir dönüşüm geçirme ve bu dönüşüm sayesinde dünyayı değiştirecek farkındalığı, isteği ve cesareti kazanma fırsatlarını nasıl yarattığı irdelenmiştir.Bu çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde kısaca fantastik edebiyata karşı önyargılara ve bunun muhtemel kaynaklarına değinildikten sonra Tolkien'in eserlerine farklı yaklaşımlar incelenmiştir. I. Bölümde Tolkien'in "Peri Masalları Üzerine" başlıklı makalesinde kurduğu fantezi kuramı ve eserlerini anlamaya yardımcı olacak kavramlar açıklanmıştır. II. Bölümde ilk olarak Tolkien'in "yeniden kazanma" kavramının diğer yabancılaştırma kuramlarıyla benzerlikleri ve farklılıkları özetlenmiş, ardından bunun bir yöntem olarak eseri okuyan kişilerin ne gibi görüş, duygu ve yaklaşımlarını değiştirmeyi amaçladığı irdelenmiştir. III. Bölümde Tolkien'in kaçış ve mutlu sonla ilgili fikirlerine değinilmiş, eserlerindeki felaketlerin ve mutlu sonların ne gibi değişimlere yol açtığına yer verilmiştir. IV. Bölümde Tolkien'in nasıl bir mit oluşturduğu, yaşadığımız dünya ve Orta Dünya'ya ait mitleri ne amaçla kullandığı araştırılmıştır. Sonuç bölümünde ise Tolkien'in fantastik eserlerinin yaşadığımız dünyadan bir kaçış olduğunu savunan görüşlerin çürütülmesi amaçlanmış ve yazarın bu edebi türü ciddi konuları ifade edebileceği bir çerçeve olarak nasıl kullandığı tartışılmıştır. Anahtar Sözcükler: Tolkien, Hobbit, Yüzüklerin Efendisi, Silmarillion, Orta Dünya, yeniden kazanma, mutlu son, fantezi, mitleştirme.