Türkiye'de NUTS TR 5 Bölgesinde Esansiyel Hipertansiyon Tedavisinde Sosyal Güvenlik Kurumu Açısından İlaç Kullanımı ve Tedavi Maliyetinin Retrospektif Veri Tabanı Analizi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eczacılık İşletmeciliği A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ayşe Özer
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SELEN YEĞENOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZER, A. Türkiye'de NUTS TR 5 bölgesinde esansiyel hipertansiyon tedavisinde Sosyal Güvenlik Kurumu açısından ilaç kullanımı ve tedavi maliyetinin retrospektif veri tabanı analizi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Eczacılık İşletmeciliği ve Mevzuatı Programı Doktora Tezi, Ankara, 2014. Esansiyel hipertansiyon, Sosyal Güvenlik Kurumunun, kuruluşundan bu yana en fazla ilaç harcaması yaptığı hastalık olmuştur. Türkiye'de Sağlık Bakanlığı, esansiyel hipertansiyonu birinci basamak sağlık kuruluşlarında takip ve tedavi etmeyi hedeflemektedir. Bu çalışmanın amacı, 2008-2011 yılları arasında NUTS TR 5 istatistiki bölgesinde yer alan Ankara, Konya ve Karaman illerindeki birinci basamak sağlık kuruluşlarında yazılmış olan esansiyel hipertansiyon raporlu reçetelerin maliyetleri ile bu reçetelerde bulunan ilaçların güncel kılavuzlara uygunluğunun incelenmesidir. Bu amaçla, Türkiye'de hemen hemen tüm popülasyonun ilaçlarının geri ödenmesinden ve sağlık harcamalarından sorumlu olan Sosyal Güvenlik Kurumu veri tabanından alınan verilerden faydalanılmış, hastanın tedavisinin takibini gerektiren bulgular için, 500 kişilik bir örneklem belirlenerek örnekleme düşen hastaların bir yıl içindeki tüm reçeteleri kılavuzlara uygunluk açısından incelenmiş, bu reçetelerin maliyetleri de yaş, cinsiyet ve eşlik eden hastalıklar bağlamında değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda, esansiyel hipertansiyonun ilerleyen yaşlarda ve kadınlarda prevalansının daha yüksek olduğu, hastalığın tedavisinde genellikle kombinasyon tedavilerinden faydalanıldığı, esansiyel hipertansiyona en fazla eşlik eden hastalığın hiperlipidemi olduğu, ilaçlarını değiştiren hastalar ile reçetelerindeki ilaçların kılavuzlara uyumlu olmadığı tespit edilen hastaların ortalama maliyetlerinin o yıl için hesaplanmış olan ortalama maliyeti aşmış olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular çerçevesinde, Sağlık Bakanlığı'na ve Sosyal Güvenlik Kurumu'na sistemin ve uygulamaların iyileştirilmesi için önerilerde bulunulmuştur. Anahtar kelimeler: Esansiyel hipertansiyon, 1.basamak sağlık hizmeti, geri ödeme mekanizmaları, retrospektif çalışma.