A Cognitive Study on the Comparison of Basic Colour Terms in Turkish and English Idioms
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İngiliz Dilbilimi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: GÖKÇEN HASTÜRKOĞLU
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): IŞIL ÖZYILDIRIM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Eski çağlardan beri metaforik dil retoriğin içinde kabul edilmesine rağmen, yirminci yüzyılın ikinci yarısından itibaren metaforun kültürün vazgeçilmez bir unsuru olduğu düşüncesi kabul görmüştür. Karmaşık bilişsel yapısı ve kültürle doğrudan ilişkisi birçok araştırmacının dikkatini çekmiştir. Metaforların alt kategorilerinden biri olan renkler ise kültürün vargeçilmez içeriklerinden biridir ve bilişsel dilbilim kapsamında incelenmektedir. Bu çalışma, esas olarak, betimleyici ve bilişsel analiz yoluyla Türkçe ve İngilizce'deki renk terimlerinin eşdizimli ifadelerinin incelenmesi ve karşılaştırılmasını amaçlamaktadır. Bu çalışmada detaylı bir şekilde Türkçe ve İngilizce temel renk terimleriyle oluşturulmuş deyimlerin dağılımlarını ve sıklıklarını belirlemek, bu deyimlerin kavramsal metaphor/metonimlerini, alt ve üst kavram alanlarını tespit etmek, bu deyimlerin olumlu, olumsuz ya da nötr olarak niteliklerini bulmak ve bu tüm bulguları Türkçe ve İngilizce konuşan bireylerin dillerindeki ve zihinlerindeki sosyo-kültürel ve sosyo-bilişsel yapılanmaları açısından yorumlamak hedeflenmektedir. Bu amaçla deyimleri içeren özel sözlüklere dayalı bir veri çalışması yapılmış ve analiz Lakoff ve Johnson'ın Kavramsal Metafor Kuramı çerçevesinde yürütülmüştür. Daha önce özellikle Türkçe için renk deyimlerine ilişkin karşılaştırmalı kültürel ve bilişsel bir çalışma yapılmamış olmasından dolayı, bu çalışmanın literatürdeki bu boşluğu kapatması ve kültürel, bilişsel çalışmalar yapan, çeviribilimle ilgilenen ve ikinci yabancı dil eğitimi ve öğrenimi ilgili araştırmalar yapanlar için yararlı olması beklenmektedir.