Alzheimer tipi demans hastalarında duygusal çalışma belleğinin fonksiyonel kızıl ötesine yakın spektroskopi ile incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA EBRU ATEŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): BANU CANGÖZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Alzheimer tipi demans (ATD), ilerleyici bellek kaybı ve bilişsel bozulmalarla seyreden bir hastalıktır. Çalışma belleği (ÇB) bilişsel görevler yerine getirilirken alınan bilgileri geçici olarak tutan ve düzenleyen bir sistemdir ve prefrontal bölge ile ilişkili bulunmuştur. Duygusal çalışma belleğinin (DÇB), duygusal uyaranlara ilişkin ayrı bir ÇB türü olduğu öne sürülmüştür. ATD'nin erken evresinden itibaren ÇB bozukluğu vardır. Bu nedenle ATD'de DÇB performansını araştırmak önemlidir. Bu araştırmanın temel amacı, sağlıklı kontrol (SK) ve ATD hastalarında DÇB görevi sırasında prefrontal korteksdeki aktivasyonun f-NIRS kullanılarak gözlenmesi ve iki grubun f-NIRS ölçümü, DÇB performansı ve reaksiyon zamanı açısından karşılaştırılmasıdır. Çalışmaya ATD tanısıyla izlenen 20 hasta ve 20 SK katılmıştır. Katılımcılara olumlu, olumsuz ve nötr olmak üzere üç ayrı duygusal yük içeren kelimelerden oluşan n-Geri görevi (herbiri 6 hedef, 14 hedef olmayan şeklinde 20 kelimeden oluşan üç blok halinde) verilmiştir. Eşzamanlı olarak prefrontal bölgeden oksihemoglobin (O2Hb) konsantrasyonları 24 kanallı Hitachi ETG-4000 f-NIRS cihazı aracılığıyla ölçülmüştür. Analizlerde 2 (grup: SK, ATD) x 3 (kelimenin duygusal yükü: olumlu, olumsuz ve nötr) son faktörde tekrar ölçümlü karma ANCOVA deseni kullanılmıştır. f-NIRS verilerinin (her bir duygusal koşul için O2Hb değişim düzeyleri) analizi için ETG-4000 analiz programı kullanılmıştır. Doğru tepki sayıları sonuçlarında iki grup arasında olumsuz ve nötr duygusal yük içeren koşullarda anlamlı bir fark bulunurken, bu fark olumlu koşulda görülmemiştir. Benzer sekilde, gruplarin tepki suresi sonuclari olumsuz ve nötr kosullar için anlamlı olarak farklıyken olumlu koşulda istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Her iki davranışsal ölçümde de, iki grup arasında fark bulunan koşullarda, ATD grubu SK grubuna göre daha kötü performans göstermiştir. f-NIRS analiz sonuçları ise betimsel olarak verilmiştir. Araştırma sonuçları, evrimsel etkiler, olumluluk etkisi ve yöntemsel farklılaşmalar bağlamında tartışılmıştır. Anahtar sözcükler: f-NIRS, Duygusal Çalı"ma Belle!i, Alzheimer Tipi Demans, Prefrontal Korteks, Olumluluk Etkisi