Bulgaristan Halk Cumhuriyeti'nde siyasi otorite ile ulusal Türk azınlığı arasındaki güç ilişkileri bağlamında Belene Toplama Kampı (1985-86)
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: VİLDANE ÖZKAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYLİN BARAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma; bugüne kadar sosyal bilimler tarafından incelenmemiş olan Bulgaristan Halk Cumhuriyeti'nde 1985-86 dönemindeki Belene Toplama Kampı olgusunu incelemek amacıyla, Belene Toplama Kampı'nın (1985-86) toplumsal güç ilişkileri bakımından nasıl anlaşılır kılınabileceği sorusu üzerine, 20 kamp mağdurundan sözlü tarih yöntemiyle toplanmış olan verilerin holigrafik analiziyle gerçekleştirildi.Çalışmanın kavramsal çerçevesi; Foucault'nun güç ilişkileri yaklaşımından ?sorunsallaştırma, güç ilişkisi, yönetim? ve asimilasyon kuramlarından ?asimilasyon, kültür-kırımı, ayrımcılık, sınır-dışına sürme? vb. gibi kavramların işe vuruk hale getirilmesi ve çalışma kapsamında önerilen ?ad-kırımı, Türkiyecilik, potansiyel direnç etiketlemesi? gibi yeni kavramların sunulmasıyla oluşturuldu.Belene Toplama Kampı (1985-86) olgusu; ağırlıklı olarak 20 kamp mağduru tanık-katılımcının sözlü tarih anlatılarından elde edilen verilere dayanılarak üç açıdan incelendi:Birincisi: Belene Toplama Kampı (1985-86), Bulgaristan Halk Cumhuriyeti'nde siyasi otorite ile ulusal Türk azınlığı arasındaki güç ilişkileri (asimilasyon, kültür-kırımı, ayrımcılık, sınır-dışına sürme vb. uygulamalar ve Türkiyecilik, direnç, uyum vb. tepkiler) bağlamında incelendi. Ayrıca Belene Toplama Kampı'nın 1985-86 döneminde açılması ve kapatılmasının uluslar arası gelişmelerle (SSCB'de Çernenko'nun yerine Gorbaçov'un gelişi ve BBC, Özgür Avrupa Radyosu, Almanya'nın Sesi vb. kuruluşlar temelindeki ?dünya kamuoyu?nun baskısı) de doğrudan bağlantılı olduğu gösterildi.İkincisi: Belene Toplama Kampı'nda (1985-86) yeme-içme, ısınma, tuvalet, temizlik, giyim gibi fiziksel özellikler ve kampta tutukluların sayısı ve etnik kökeni, kural ve cezalar, çalışma, şiddet, ilişki ve etkileşimler, kültür-kırımının görünümleri ve tutukluların tepkileri gibi toplumsal özellikler incelendi.Üçüncüsü: Belene Toplama Kampı (1985-86) olgusu ve tanıklığının günümüzde nesneleştirilme durumu incelendi. Bugün söz konusu nesneleştirmenin birkaç alanla sınırlı olduğu söylenebilir. Bu alanlar; kamp mağdurları tarafından kurulan BAHAD, Avrupa Parlamentoları ve Konseyi'nde BAHAD'ın kamp mağdurları adına hak arayışı çabaları, birkaç anı kitabı, bazı şiirler, gazete röportajları, sohbetler, kamp mağdurlarının verdiği bazı konferanslar vb.'dir.Çalışma; ?Belene Toplama Kampı'na (1985-86) İlişkin Bir Model Denemesi? ile tamamlanmıştır. Çalışma kapsamında oluşturulan sözlü tarih anlatılarından elde edilen bulgulara dayanılarak oluşturulan model, Belene Toplama Kampı (1985-86) olgusuyla ilişkili bazı olaylar ve süreçlerle ilgili henüz yapılmamış kavramsallaştırmalar ve ortaya çıkarılmamış ilişkilerle ilgili eksikliği bir ölçüde giderebilmek amacıyla oluşturulmuştur.Anahtar Sözcükler: Sorunsallaştırma, Güç İlişkisi, Siyasi Otorite, Ulusal Azınlık, Kültür-Kırımı, Ad-Kırımı, Dışlama, Türkiyecilik, Toplama Kampı, Nesneleştirme.