5-6 yaş grubu çocuklarda motor yeterlik: Temel hareket becerilerini geliştirmeye yönelik tasarlanan oyun programının etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Spor Bilimleri Ve Teknolojisi A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞUHEDA DİLAY KIZILCA
Danışman: Emine Çağlar
Özet:Araştırmanın amacı 8 haftalık oyun temelli eğitim programının (OTEP) okul öncesi çocukların motor yeterlikleri üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Bu araştırma ön çalışma ve ana çalışmadan oluşmaktadır. Araştırmanın ön çalışması kapsamında temel hareket becerilerini (THB) değerlendirmek üzere Büyük Kas Motor Gelişim Testi-3 (BKMGT-3)'ün Türkçe'ye uyarlama çalışması yapılmıştır. Bu çerçevede, ön çalışmanın araştırma grubu 5-10 yaş aralığındaki 129 kız (x̄yaş= 7.88, Ss=1.68 yıl) ve 122 erkek (x̄yaş= 7.84, Ss=1.87 yıl), öğrenciden oluşmaktadır. Testin Türkçe'ye uyarlanması için standart çeviri-geri çeviri yöntemi ve uzman paneli kullanılmış ve test, 251 çocuğa uygulanmıştır. Test-tekrar test güvenirliği için ölçümler bir hafta sonra 40 öğrenciye tekrar uygulanmıştır. Testin yapı geçerliği, doğrulayıcı faktör analizi ile incelenmiş, 13 maddeli iki faktörlü model için kabul edilebilir düzeyde uyum indeksi değerleri elde edilmiştir (x2 /sd = 2.42, RMSEA = 0.07, TLI=0.92, CFI=0.94). Testin Cronbach alfa iç tutarlık katsayıları, yer değiştirme alt ölçeği için 0.79, nesne kontrolü alt ölçeği için ise 0.85 olarak bulunmuştur. Ayrıca test-tekrar test güvenirliği için hesaplanan sınıf içi korelasyon katsayıları, yer değiştirme alt boyutu için 0.87, nesne kontrolü alt boyutu için ise 0.91 olarak bulunmuştur. Sonuç olarak araştırma bulguları, BKMGT-3 Türkçe sürümünün THB'yi değerlendirmede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu göstermiştir. Ana çalışmanın araştırma grubu rastgele seçilen 27 deney (x̄yaş= 5.22, Ss= 0.424 yıl) ve 19 kontrol grubu (x̄yaş= 5.16, Ss= 0.375 yıl) olmak üzere toplamda 46 okul öncesi çocuktan (x̄yaş= 5.20, Ss= 0.401 yıl) oluşmaktadır. Deney grubuna araştırmacılar tarafından geliştirilen OTEP 8 hafta boyunca uygulanırken (3 gün/hafta) kontrol grubu rutin müfredatına devam etmiştir. Çocukların motor yeterlikleri BKMGT-3 ile değerlendirilmiştir. Analiz sonuçları, 8 hafta boyunca uygulanan OTEP'in deney grubunun yer değiştirme (ortalama farkı (Δ)= 16.33; p<0.0001; kısmi eta kare (η2) =0.51) ve top becerileri (Δ=17.66; p<0.0001; η2=0.44) puanlarının müdahale öncesi ile kıyaslandığında istatistiksel açıdan anlamlı artış gösterdiğini ortaya koymuştur. OTEP uygulaması sonucunda test puanlarında belirgin gelişme gösteren deney grubunun, bir ay sonra yapılan izlem testinde de bu gelişmeyi korudukları, kontrol grubunun ise son test ve izlem testi puanlarının deney grubuna kıyasla düşük olduğu görülmüştür. Sonuçlar 8 hafta boyunca uygulanan OTEP'in, 5-6 yaş grubu çocukların THB'yi geliştirmede etkili bir program olduğunu ortaya koymuştur.