Pandemi Döneminde Lise Öğrencilerinin Psikolojik Belirtilerinin Yordayıcıları Olarak Öz Şefkat ve Sosyal Destek
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri A.B.D., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESMA PEHLİVAN
Danışman: Nilüfer Koçtürk
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsanlık tarihinin çeşitli zamanlarında tüm dünyayı etkileyen olaylar yaşanmıştır. Tüm dünyada etkisini gösteren COVID-19 pandemisi de insanların fiziksel sağlığı ve hayatları için ciddi tehditlere sebep olan bir kırılma durumudur. COVID-19 pandemisinden farklı gelişim dönemindeki bireyler etkilenmiş olup bunlardan birisi de ergenlerdir. Bu araştırmanın amacı pandemi döneminde lise öğrencilerinin algıladıkları sosyal desteğin ve öz şefkatin psikolojik belirtilerindeki azalmayı yordayıp yordamadığını belirlemektir. İlişkisel modelde gerçekleştirilen bu çalışmada örnekleme yöntemi olarak uygun örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan 478 öğrencinin 285'i kız, 190'ı erkek öğrencidir ve 3 katılımcı da cinsiyetini belirtmemiştir. Araştırmada veri toplamak amacıyla Kısa Semptom Envanteri, Öz Şefkat Ölçeği Kısa Formu, Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ile araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Analizler ise SPSS 25.0 programı kullanılarak yapılmıştır. Öz şefkat ve algılanan sosyal desteğin psikolojik belirtileri yordama gücünü belirlemede ise hiyerarşik regresyon analizinden yararlanılmıştır. Ölçeklerden alınan puanlar ile kategorik değişkenler arasında anlamlı fark olup olmadığını belirlemek amacıyla ANOVA testi uygulanmıştır. Araştırmada parametrik değişkenler arasındaki ilişkiler t Testi ile incelenmiştir. Araştırmada, anlamlılık düzeyi .05 olarak kabul edilmiştir. Analizler sonrasında demografik değişkenlerden cinsiyetin, anne ve babayla iletişimin, pandemi dönemindeki akademik başarının, öz şefkatin ve algılanan sosyal desteğin toplum alt boyutunun psikolojik belirtileri yordadığı bulgularına erişilmiştir. Elde edilen bulgular alanyazın ışığında tartışılmış olup pandemi ve pandemi sonrası süreçte okul psikolojik danışmanlarının lise öğrencileri için gerçekleştirecekleri önleyici rehberlik çalışmalarına ve psikolojik danışma hizmetlerine yön vereceği düşünülmektedir. Anahtar sözcükler: Öz şefkat, algılanan sosyal destek, psikolojik belirti, COVID-19 pandemisi