A constructivist analysis of Egypt-Israel relations during Nasser and Sadat periods


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uluslararası İlişkiler A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: SEVİM BÖRKLÜCE

Danışman: Ayşe Ömür Atmaca

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1948 yılında İsrail Devleti'nin kurulmasının en önemli sonuçlarından biri, Arap-İsrail çatışması ve Filistin sorununun ortaya çıkmasıdır. Halihazırda üzerinde bir Arap topluluğun, yani Filistinlilerin yaşadığı Arap toprağı üzerinde İsrail yerleşimleri kurulmuş, bu da genel olarak Arap devletlerin nefretini ve öfkesini tetiklemiştir. İsrail'in Arap devletlerinin en büyük düşmanı olarak algılanması durumu, 1956 Süveyş Krizi'ni takiben en yüksek seviyeye ulaşmış ve bu olay sonrası Cemal Abdülnasır ezilmiş Arap dünyasının karizmatik lideri haline gelmiştir. 1950 sonları ve 1960'lı yılların Pan-Arap ideolojisi bu şekilde doğarak gelişmiştir. Nasır, emperyalist Batı ve onun Orta Doğu'daki uzantısı İsrail'e karşı verilen mücadelenin sembolü haline gelmiştir. Sonrasında ise Enver Sedat, Mısır'ın yeni lideri olarak ülkesinin ulusal çıkarlarını Arap kaygılarının önüne koymuş ve Mısır, Sedat liderliğinde, İsrail'i resmi olarak tanıyan ilk Arap devleti olmuştur. Mısır'ın İsrail politikası pan-Arap milliyetçiliğinden Mısır milliyetçiliğine doğru keskin bir dönüş yapmıştır. Mısır ve İsrail, geçerliliği halen devam eden bir barış anlaşması imzalamış ve savaş meydanlarındaki askeri karşılaşmalara bir son vermiştir. Bu çalışmanın ana konusu, söz konusu politika değişikliğinin nasıl ve neden gerçekleştiğinin incelenmesidir; bahse konu inceleme, sosyal inşacılık kuramının temel ilkelerine dayanarak özellikle kimlik kavramı üzerinden gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda, olayların tarihi akışı araştırılmış, ayrıca liderlerin dış politika davranışları ve söylemleri analiz edilmiştir. Sonuç olarak bu tez, Mısır devlet kimliğinin Nasır'dan Sedat'a değişiklik gösterdiğini ve bu değişikliğin çeşitli iç ve dış faktörlerden kaynaklandığını öne sürmektedir. Yine, bu çalışma Mısır'ın devlet kimliğinin Nasır ve Sedat dönemlerindeki İsrail ilişkilerini etkilediğini ifade etmektedir. Anahtar sözcükler: Mısır, İsrail, devlet kimliği, dış politika, inşacılık