Kronik boyun ağrılı bireylerde ağrı, denge, propriosepsiyon, kas sertliği ve kuvvetinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERKAN TAŞ

Danışman: Zafer Erden

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, kronik boyun ağrılı bireylerde kas sertliği, eklem pozisyon hissi, basınç-ağrı eşiği, kas kuvveti, denge, postüral stabilite, hareket korkusu, ağrı korkusu, depresyon ve kaygı düzeylerinin araştırılmasıdır. Vaka-kontrol çalışması olarak planlanan bu çalışma, 47 kronik boyun ağrılı ve 47 asemptomatik bireyin katılımıyla gerçekleştirildi. Kas sertliği elastografi, eklem hareketi ve eklem pozisyon hissi dijital inklinometre, basınç ağrı eşiği dijital algometre kullanılarak ölçüldü. Bireylerin boyun fleksiyon ve ekstansiyon kas kuvveti izokinetik dinamometre ile, denge ve stabiliteleri bilgisayar destekli denge sistemi ile değerlendirildi. Ağrı şiddeti Visual Analog Skalası ile (VAS), hareket korkusu Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ) ile, ağrı korkusu Ağrı Felaketleştirme Ölçeği (AFÖ) ile, depresyon düzeyi Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ile, kaygı düzeyi Sürekli Kaygı Envanteri ile ve yaşam kalitesi Nottingham Sağlık Profili ile değerlendirildi. Kronik boyun ağrılı grupta asemptomatik kontrol grubuna göre trapez üst parça, sternokleidomastoid ve levator skapula kaslarının sertliğinin, eklem pozisyon hissi testlerindeki hata miktarlarının, postüral stabilite testlerindeki anterio-posterior gövde salınımlarının ve TKÖ, BDÖ, AFÖ skorlarının daha fazla olduğu bulundu (p<0.05). Boyun ağrılı grupta trapez üst parça, levator skapula, splenius kapitis kası ve C7 spinöz çıkıntısı basınç-ağrı eşiği ve eklem hareket açıklığı değerlerinin kontrol grubuna göre azaldığı bulundu (p<0.05). Eklem hareket açıklığı ile özürlülük düzeyi; trapez kas sertliği ile ağrı şiddeti; basınç-ağrı eşiği ile yaşam kalitesi; statik postüral kontrol ile yaşam kalitesi; hareket korkusu, ağrı korkusu ve depresyon düzeyi ile özürlülük düzeyi ve yaşam kalitesi arasında ilişki olduğu bulundu (p<0.05). Eklem pozisyon hissi ile kas sertliği ve postüral kontrol; kas kuvveti ile basınç-ağrı eşiği arasında ilişki olduğu bulundu (p<0.05). Elde edilen sonuçlar, boyun ağrılı bireylerde kas yapı ve fonksiyonu, somatosensoriyel duyu ve psikolojik durumla ilgili birçok değişiklik olduğunu göstermektedir. Ortaya konulan bu değişiklerinin tedavi programlarının planlanmasında yol gösterici olacağı ve tedavinin başarısını artırabileceği düşünüldü.