Kalite yönetim uygulamaları ve kurumsallaşmanın inovasyona etkileri


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme A.B.D., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERDAR TANER DEMİR

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HATİCE AZİZE ERGENELİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı; inovasyonu etkileyen değişkenlerin belirlenmesi ve bu değişkenlerin arasındaki ilişkileri tanımlamaya yönelik bir model oluşturulmasıdır.Kalite yönetim uygulamaları ve kurumsallaşmanın alt unsurlarından olan çevre, formalizasyon ve kurum kültürü bu değişkenler olarak belirlenmiştir. Bununla beraber farklı kalite uygulamalarının inovasyon üzerindeki etkisi de araştırma kapsamında incelenmiştir.Araştırmada kapsamında, veri toplama aracı olarak anket kullanılmıştır. Anket uygulaması için farklı sektörlerde yer alan ve inovasyon yapan işletmelere ulaşma gerekliliğiyle Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı'nın veri tabanı kullanılmış ve bu veri tabanındaki işletmelere anket yollanmıştır.Araştırmanın hipotezlerinin test edilmesi amacıyla korelasyon, doğrusal regresyon ve aracı testi analizleri gerçekleştirilmiştir.Oluşturulan model çerçevesinde yapılan analizler sonucunda kalite yönetim uygulamalarının ve çevrenin işletmelerin inovasyon düzeyleri üzerinde etkili olduğu, ayrıca kalite yönetim uygulamalarının çevrenin inovasyon üzerindeki etkisinde aracı etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Bir başka deyişle, çevre, kalite yönetim uygulamalarını olumlu yönde etkileyerek inovasyonu arttırmaktadır.Araştırma kapsamında yapılan analizler sonucu bulunan diğer bir sonuç da; kalite uygulamalarını derinleştirmiş ve içselleştirmiş işletmelerdeki inovasyon yoğunluğu bu uygulamalarda bulunmayan işletmelerdekilere göre daha yüksektir.Kalite yönetim uygulamalarında ISO 9001:2000'den sonraki basamağa geçen ve EFQM Mükemmellik Modeli'ne yoğunlaşan işletmelerdeki inovasyon düzeyi daha fazladır. Bu sonuç ile beraber işletmelerin kalite yönetim uygulamalarındaki yetkinlikleri arttıkça inovasyon yetkinliklerinin de arttığını söylemek mümkündür. Bu sonuç çalışmanın literatüre katkılarından biridir.Yukarıdaki katkıya ek olarak, çalışma hem kalite uygulamalarına, hem kurumsallaşmaya, hem de inovasyona aynı anda ağırlık veren, bu üç kavrama yoğunlaşan işletmeler için, bu kavramların birbirine etkilerini göstermek adına oldukça faydalı olmuş, literatüre bu anlamda da katkı sağlamıştır.