The intellectual origins in philosophy and literature of the Ottoman renewal movements that began in the 18th- century paved the way for the Ottoman enlightenment. This article aims to reveal the role of Baha Tevfik, a 19th-century intellectual, in the Ottoman Enlightenment. For this purpose, nine articles he wrote about Kant in the journal Felsefe Mecmuası, published by him and his friends, are analyzed. Baha Tevfik's writings are analyzed in the light of Kant's works using the comparative method. The content of the articles consists of the concepts of reason, morality, will, determinism, property rights, and art. Baha Tevfik explains these concepts based on Kant's Critique of Pure Reason, Groundwork of the Metaphysics of Moral, Critique of Judgment, and his Perpetual Peace: A Philosophical Essay. He emphasizes the will to know of reason and its limits. In the section on the right to property and art, he uses Critique of Judgement and Perpetual Peace: A Philosophical Essay. He mentions the rules of international law in the context of the right to property. On the subject of art, he evaluates the concepts of the beautiful and the sublime.
Osmanlı’nın 18. yüzyılda başlayan yenileşme hareketlerinin felsefe ve edebiyat alanındaki düşünsel kökenleri Osmanlı aydınlanmasına zemin hazırlar. Bu makalede 19. yüzyıl aydınlarından olan Baha Tevfik’in Osmanlı aydınlanmasındaki rolünün açığa çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaçla, o ve arkadaşları tarafından çıkarılan Felsefe Mecmuası isimli dergide Kant hakkında yazdığı dokuz yazı incelenmiştir. Baha Tevfik’in yazıları, karşılaştırmalı yöntem kullanılarak Kant’ın eserleri ışığında çözümlenmiştir. Yazıların içeriği; akıl, ahlak, irade, determinizm, mülkiyet hakkı ve sanat kavramlarından oluşmaktadır. Baha Tevfik bu kavramları Kant’ın Arı Usun Eleştirisi, Ahlak Metafiziğinin Temellendirilmesi, Yargı Yetisinin Eleştirisi isimli kitaplarından ve Ebedî Barış Üstüne Felsefî Denemesi adlı yazısından yola çıkarak açıklar. Aklın bilme isteğinin ve sınırlarının üzerinde durur. Mülkiyet hakkından ve sanattan bahsettiği kısımda ise filozofun Yargı Yetisinin Gücü ve Ebedî Barış Üstüne Felsefî Bir Deneme adlı çalışmalarından faydalanır. Mülkiyet hakkı çerçevesinde uluslararası hukukun kurallarından bahseder. Sanat konusunda ise güzel ve yüce kavramlarını değerlendirir.
