The periods of detention are limited in Article 102 of the Criminal Procedure Code (N. 5271). Although there is no clarification in the law regarding whether these periods are also valid for the appeal phase, the definition of the prosecution stage in Article 2 of the Criminal Procedure Code includes the appeal stage. Therefore, the limitation provision regarding the detention periods in the Law is valid until it becomes finalization of the judgment. The defendant whose detention period has ended must be released immediately, regardless of which stage the trial is in. However, the Assembly of Criminal Chamber of the Supreme Court made a different precedent with a decision dated April 12, 2012. Accordingly, the appeal stage will not be considered in the calculation of the detention periods in the Law. In doing so, it has introduced a concept that is not mentioned in the Law: Convicted detention/Verdict-based detention. It is clear that this understanding is not in line with the Constitution, which orders the limitation of fundamental rights and freedoms by law, and the presumption of innocence, which is one of the most basic principles of criminal procedure. Therefore, this practice must be stopped immediately.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) 102. maddesinde tutukluluk süreleri sınırlandırılmıştır. Kanunda bu sürelerin kanun yolu evresi bakımından da geçerli olduğuyla ilgili bir açıklık yoksa da Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 2. maddesinde kovuşturma evresinin tanımı yapılırken bu evreye kanun yolu aşaması da dahil edilmiştir. Dolayısıyla Kanundaki tutukluluk süreleri ile ilgili sınırlama hüküm kesinleşinceye kadar geçerlidir. Tutukluluk süresi sona eren sanığın muhakemenin hangi aşamasında olursa olsun derhal salıverilmesi gerekir. Ancak Yargıtay Ceza Genel Kurulu 12 Nisan 2012 yılında bunun aksine bir karar vermiş ve Kanundaki tutuklulukla ilgili sürelerin hesaplanmasında kanun yolu aşamasının dikkate alınmayacağını ifade etmiştir. Bunu yaparken de Kanunda olmayan bir kavram ortaya atmıştır: Hükmen tutukluluk/Hüküm özlü tutukluluk. Genel Kurul’un bu kararındaki yaklaşım hem bütün Yargıtay daireleri hem de bütün Bölge Adliye Mahkemelerince devam ettirilmiştir. Bu anlayışın temel hak ve özgürlüklerin kanunla sınırlandırılmasını emreden Anayasaya aykırı olduğu ve en temel ceza muhakemesi ilkelerinden olan masumiyet karinesiyle bağdaşmadığı açıktır. Bu nedenle bu uygulamaya derhal son verilmesi gerekir.
