HEMATOPOİETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONU ADAYLARINDA KARDİYOPULMONER UYGUNLUK DÜZEYİNİN BELİRLEYİCİLERİ
Türk Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi (Online), cilt.30, sa.2, ss.81-88, 2019 (Scopus, TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 30 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2019
- Dergi Adı: Türk Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi (Online)
- Derginin Tarandığı İndeksler: Scopus, TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.81-88
- Hacettepe Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Amaç: Çalışmamızın amacı, hematopoietik kök hücre transplantasyonu (HKHT) adaylarında kardiyopulmoner uygunluk düzeyinin araştırılması ve kardiyopulmoner uygunluk düzeyi ile ilişkili faktörlerin belirlenmesiydi. Yöntem: 18-65 yaşları arasında, ilk kez HKHT için Hacettepe Üniversitesi Kemik İliği Transplantasyonu Servisi’ne yatırılan 76 birey (45 erkek ve 31 kadın) dahil edildi. Altı dakika yürüme testi (6DYT), kardiyopulmoner uygunluk düzeyini belirlemede kullanıldı. Kavrama ve periferal kasların kuvveti elde tutulan dinamometre ile ölçüldü. Alt ekstremite kas enduransı 30 sn otur kalk testi ile değerlendirildi. Fonksiyonel mobilite zamanlı kalk yürü testi-3 metre (TUG-3 m) ile ölçüldü. Yorgunluk Şiddet Ölçeği yorgunluk, emosyonel durum Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği ve yaşam kalitesini Avrupa Kanser Araştırmaları ve Tedavi Organizasyonu–Yaşam Kalitesi Anketi ile değerlendirildi. Sonuçlar: Katılımcılar tahmin edilen referans değerler ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak daha düşük 6DYT mesafesine sahipti (ortalama fark: 69,27 m, p<0,001) ve kadınlar erkeklere göre daha düşük kardiyopulmoner uygunluk düzeyine sahipti (p=0,032). Yaş, periferal kas kuvveti ve TUG-3 m orta-yüksek derecede 6DYT mesafesi ile ilişkiliydi (p<0,001). Yaş, diz ekstansiyon kas kuvveti ve TUG-3m skorları 6DYT mesafesindeki değişimin % 78’ini açıklayan bağımsız belirteçler olarak belirlendi (r=0,887, r2=0,736, F(2,38)=45,33, p<0,001).Tartışma: HKHT için hastaneye yatırılan bireylerde kardiyopulmoner uygunluk düzeyi azalır ve bu kişisel ve klinik faktörler ile ilişkilidir. Aerobik egzersizlerin yanı sıra özellikle diz ekstansiyonu kas kuvvetini ve fonksiyonel mobiliteyi artırmaya yönelik egzersizler, HKHT uygulanan bireylerin kardiyopulmoner uygunluk düzeyini artırmada kullanılmalıdır.
Purpose: This study aimed to investigate cardiorespiratory fitness level and to determinepredictors of cardiorespiratory fitness level in hematopoietic stem cell transplantation (HSCT)candidates.Methods: Seventy-six patients between the age of 18 and 65 years (45 males, and 31 females)who firstly hospitalized for HSCT at Hacettepe University HSCT Service were included. The6-minute walk test (6MWT) was used to assess cardiorespiratory fitness level. Hand grip andperipheral muscle strength were assessed using a hand-held dynamometer. The 30-S chair-standtest was used to assess lower limb muscle endurance. Functional mobility was assessed usingthe Time up and go test-3 meters (TUG-3m). The Fatigue Severity Scale, Hospital Anxiety andDepression Scale, and European Organization for Research and Treatment of Cancer-Quality ofLife Questionnaire were used to assess fatigue, emotional status, and quality of life, respectively.Results: Participants had lower 6MWT distance than predicted reference values (mean difference:69.27 m, p<0.001) and females had lower cardiorespiratory fitness level than males (p=0.032). Age,peripheral muscle strength, and TUG-3m had moderate to high correlation with the 6MWT distance(p<0.001). Age, knee muscle strength, and TUG-3m were determined as independent predictors,explaining 78% of variance in 6MWT distance (r=0.887, r2=0.736, F(2,38)=45.33, p<0.001).Conclusion: Candidates for HSCT has impairment in cardiorespiratory fitness and this associatedwith individual and clinical factors. Not only aerobic exercise but also exercises aiming to increase,especially, knee extensor muscle strength and functional mobility should be performed to increasecardiorespiratory fitness in patients undergoing HSCT.