Çine-Tepecik Geç Tunç Çağı Yerleşmesinde Ekonomik Sisteme Işık Tutan Yapılar


Arş. Gör. TOLGA KAAN KIYAK

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Arkeoloji Bölümü, Türkiye

Tez Danışmanı: Sevinç Günel

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Çine-Tepecik merkezinin Geç Tunç Çağı'na tarihlenen II 1 kültür tabakası, savunma sistemine sahip bir yerleşim modelini göstermektedir. Bu yerleşmede dönemin ekonomik yapısının anlaşılmasını sağlayan mimari kalıntılar tespit edilmiştir. Depo olarak kullanılmış yapılar ve aynı zamanda üretim aktivitelerine ait kalıntılar, yerleşmede ekonomik açıdan belli bir sistemin yer aldığını ortaya koymuştur. Şu ana kadar kazılarda açığa çıkartılan mimari ve mimariyle bağlantılı ele geçen buluntular, Çine-Tepecik Geç Tunç Çağı yerleşmesinde depolama sistemindeki önceliklerin, ticari ilişkilerin, ekonomide öne çıkan endüstriyel kaynakların ve buna bağlı çevre kültürlerle olan bağlantısının gün ışığına çıkmasına katkı sağlamıştır. Depolama işlevi gören yapılar ile üretime ait ip ucu oluşturan kalıntılar Çine-Tepecik Geç Tunç Çağı yerleşmesinde bölgelerarası ticaretin yoğun olduğunu kanıtlamaktadır. Mimari kalıntıların yanı sıra yapılarda ele geçen seramik, metal eserler, kemik eserler ve yontmataş endüstrisine ait buluntuların detaylı tanımı ve tarihlendirilmesi Çine-Tepecik yerleşmesinin Ege Bölgesindeki ticari faaliyetlerini ve kronolojik gelişimini ortaya koymaktadır. Buna göre, mimari ve buluntuların bir arada değerlendirilmesiyle, ekonomik sistemin arkeolojik kanıtlar ışığında tanımı ve üretimde öne çıkan malzemenin belirlenmesi kültürlerarası etkileşimi belirlenebilmiştir. Çine-Tepecik Geç Tunç Çağı yerleşmesinde tespit edilen depo birimleri ve ticari sisteminde yer alan atölyelerden ele geçen buluntuların analizleri kronolojik tarihlendirmeye katkı sağlanmıştır. Özellikle disiplinlerarası çalışmalar ışığında, depo yapılarına ait Arkeobotanik çalışmalara ait analiz neticeleri Çine-Tepecik yerleşmesinin tarımsal üretimini ortaya koymaktadır. Öte yandan Mimari kalıntıların dijital ortamda vektörel çizimleri ile yerleşimin mimari planı ve yapı ölçüleri tespit edilmektedir. Coğrafi Bilgi Sisteminde mimari planlar üzerinde konumlandırılan buluntular ile mekansal analiz yapılarak yapıların kullanım amaçları ortaya konabilmiştir.