KEMİK YENİLENMESİNE YÖNELİK OTOLOG BİLEŞENLİ KOMPOZİT YAPI İSKELESİ GELİŞTİRİLMESİ VE KARAKTERİZASYONU
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Kök Hücre Enstitüsü, Kök Hücre Ve Yenileyici Tıp Anabilim Dalı, Türkiye
Tez Danışmanı: Yaşar Murat Elçin
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışmada; tam kandan çeşitli santrifüj aşamalarının ardından elde edilen trombosit lizatı (TL), sentezlenen çapraz bağlayıcı ajan okside dekstran (OD) ile karıştırıldı ve kriyojelleşme tepkimesinin sonunda TL/OD kriyojel iskeleler elde edildi. Elde edilen bu iskeleler yapay vücut sıvısı (SBF) içerisinde farklı sürelerde inkübe edilerek biyomineralize olmaları sağlandı. İskeleler fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri bakımından karakterize edildi. SEM analizinde, morfolojik açıdan, iskelelerin makro gözeneklerinin iç yüzeylerinde ve çeperlerindeki hidroksiapatit çekirdeklenmeleri; EDS analizinde iskelelerdeki kalsiyum birikimi, FTIR ve XRD spektrumlarında hidroksiapatite ait pikler iskelelerin biyomineralizasyonunun başarıyla gerçekleştiğini göstermiştir. TGA analizinde, SBF içindeki inkübasyon süresinin uzamasıyla birlikte kütle kaybının azaldığı ve dayanıklılığının arttığı ortaya konulmuştur. Cıva porozimetresi analizi ve etil alkol yer değiştirme testi ile gözenek boyutu ve yoğunluğunun SBF içindeki inkübasyon süresiyle ters orantılı olduğu bulunmuştur. Yapılan su tutma (şişme) testinin sonuçları gözenekli yapıyı destekler niteliktedir. Tripsin/EDTA içinde gerçekleştirilen enzimatik biyobozunma testi sonucunda yapı iskelelerinin 10 günde tamamen bozunduğu; hemoliz testi sonucunda iskelelerin %2'nin altında hemolize neden olduğu; in vitro sitotoksisite testi sonucunda iskelelerin hücre canlılığını %90'ın altına düşürmediği gözlemlenmiştir; bu sonuçlarla biyomineralize yapı iskelesinin, in vitro ve in vivo çalışmalar için uygun gözeneklilik, mukavemet ve biyouyumluluk özelliklerine sahip olduğu bulunmuştur. Biyomineralize edilmiş ve edilmemiş iskeleler üzerine osteoblast tohumlanması sonrasında, hücreli iskeleler standart besiyeri ve osteojenik indüksiyon besiyeri içerisinde 7-14-21-28 gün kültürde tutulmalarının ardından SEM ile morfolojik açıdan, EDS ile kalsiyum birikimi açısından, Alamar mavisi testiyle canlılık takibi açısından, kalsiyummiktar tayini ve ALP aktivite analizi ile osteojenik özellik yönünden karakterize edilmiştir. Çalışma sonucunda potansiyel olarak rejeneratif kapasitesi en yüksek ve kemik oluşturma potansiyeli en iyi olan kompozit yapı iskelesinin; 14 günlük osteojenik indüksiyon besiyeri içerisinde inkübe edilmiş biyomineralize osteoblast tohumlanmış TL/OD iskele olduğu bulunmuştur.