Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Nörolojik Fizyoterapi – Rehabilitasyon Yüksek Lisans, Türkiye
Tez Danışmanı: Birgül Balcı
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışma migren, vestibüler migren (VM) hastaları ve sağlıklı bireyler arasında
sağlıkla ilgili yaşam tarzı parametreleri olan fiziksel aktivite, sedanter davranış, sağlık
okur yazarlığı, uyku, beslenme, depresyon ve anksiyete seviyelerinin karşılaştırılarak
incelenmesi amacıyla gerçekleştirildi.
Araştırmaya 30 Migren hastası, 21 VM hastası ve 33 sağlıklı birey katıldı. Migren
hastalarının baş ağrısı şiddeti ve VM hastalarının baş dönmesi şiddeti Numerik
derecelendirme ölçeği’yle (NDÖ), baş ağrısıyla ilişkili dizabilite ve baş ağrısının
yaşam üzerine etkisi Migren dizabilite değerlendirme ölçeği’yle (MIDAS), fiziksel
aktivite seviyesi Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi - Kısa Formu’yla (UFAA-KF),
sedanter davranışa harcanan süre Sedanter Davranış Anketi’yle (SDA), sağlıkla ilgili
okuryazarlık seviyesi e-Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği’yle (e-SOY), uyku kalitesi
Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi’yle (PUKİ), gündüz uykululuk durumu Epworth
Uykululuk Ölçeği’yle (EUÖ), anksiyete ve depresyon seviyeleri Hastane Anksiyete
Depresyon Ölçeği’yle (HADÖ) değerlendirildi.
Üç grup arasında fiziksel aktivite, sedanter davranış ve e-sağlık okuryazarlığı
düzeyleri açısından anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Migren hastalarının uyku,
anksiyete ve depresyon ölçek değerlerinin sağlıklı bireylerden anlamlı olarak daha
kötü olduğu tespit edildi (p<0,05). Migren tetikleyici besinlerin oluşturduğu yakınma
durumlarının hem migren hem de VM hastalarında dizabilite skorları ile ilişkili olduğu
bulundu (p<0,05).
Sonuç olarak, sağlıklı yaşam tarzını belirleyen fiziksel aktivite, sedanter davranış ve
e-sağlık okuryazarlığı açısından üç grup birbiriyle benzer iken migren hastalarının
uyku, anksiyete ve depresyon seviyeleri sağlıklı bireylerden daha kötüdür. Beslenme
faktörü açısından migren tetikleyici besinler, hem migren hem de VM hastalarında
hastalık dizabilitesini olumsuz etkilemektedir. Sağlıkla ilgili yaşam tarzı özelliklerini
dikkate almak migren ve VM’e özgü tedavi stratejilerinin geliştirilmesine katkı
sağlayabilir.