Yabancı dil öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerinin geliştirilmesinde bilişsel ve üstbilişsel stratejilerin eğitiminin rolü


Öğr. Gör. MELİKE MELEK GÜRAL

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Yabancı Diller Yüksekokulu, İngilizce Hazırlık Birimi, Türkiye

Tez Danışmanı: Doç.Dr. Gülsev Pakkan

Tezin Onay Tarihi: 2000

Tezin Dili: İngilizce

Özet:

ÖZET Dil öğrenme stratejileri ile ilgili son zamanlardaki araştırmalar, okuyucuların okuma stratejilerinin kullanımı açısından birbirlerinden farklı olduklarını göstermiştir. Etkin okuyucular tarafından kullanılan stratejilerin, bu okuyucuların okuma yeteneği üzerinde olumlu etkileri olduğu düşünülmektedir. Bu okuyucular daha fazla stratejiyi, daha etkin bir biçimde kullanmaktadırlar. Ayrıca, öğrencilere strateji eğitimi verme amaçlı pek çok çalışma olumlu sonuçlar vermiş ve bu umut verici çalışmaların bir sonucu olarak, uygun yeterlilik seviyesindeki öğrenciler için strateji eğitiminin izlencenin bir parçası olması fikri geniş ölçüde kabul görmüştür. Bu çalışma, öğretmenlerin hizmet içi eğitim seminerleri ve program geliştirmecilerin hazırlamış olduğu materyaller yoluyla, strateji eğitimine yönelik etkinlikleri günlük ders programı içerisinde yer alması için yönlendirildiği destekleyici bir ortamda, öğrencilerin okuma yeteneklerinin "bilişsel" ve "biliş ötesi" stratejilerde verilen eğitimden nasıl etkilendiğini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, öğretmenlerin hangi "bilişsel" ve "biliş ötesi" stratejilerin vurgulandığı konusundaki görüşlerinin ve öğrencilerden alınan kişisel verilerin bu görüşlerle ne derece tutarlı olduğunun bulunması hedeflenmiştir. Ayrıca, "etkin" ve "daha az etkin" okuyucuların strateji tercihleri arasındaki farklılıklar da dikkate alınmıştır. Bu çalışmada, Hacettepe Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu' ndan 97 hazırlık sınıfı öğrencisi ve 28 okutman veri toplamasına katkıda bulunmuştur. Veri toplamada, bir öğrenci, bir öğretmen anketi ile öğrencilerin final sınavı sonuçları kullanılmıştır. Sonuçlar bu öğrencilerin almış oldukları strateji eğitiminin etkin olmadığını ve iki öğrenci grubu arasında strateji kullanımı farklılıklarının bulunduğunu göstermiştir.