Hollanda'da Yaşayan Türklerin Ev Sahibi Toplumla Sosyo-Kültürel Temaslarının Kültürel Aktarım Sürecine Etkileri

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji A.B.D., Türkiye

Tez Danışmanı: Cahit Gelekçi

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

II. Dünya Savaşından sonra Batı Avrupa ekonomilerinde oluşan iş gücü açığı 1960’lardan itibaren göçmen işçilerle kapatılmaya başlanmıştı. Kitlesel işçi göçüyle birlikte 1961-1974 yılları arasında Türkiye’den Avrupa’ya yoğun bir şekilde göç eden işçilerin gittikleri ülkelerde yerleşmesi, aile birleşimi ve aile kurma kanalıyla devam eden göç süreci, Avrupa’da kalıcı bir Türk nüfusunun ortaya çıkmasına yol açmıştır. İşgücü göçüne bağlı olarak, Avrupa’da kalıcı Türk nüfusunun oluştuğu ülkelerden biri de Hollanda’dır. Bu çalışmada; Hollanda’da yaşayan Türklerin Hollanda toplumuyla sosyo-kültürel temaslarının Türk dili ve kültürünün sürdürülmesi ve gelecek kuşaklara aktarımını ne yönde etkilediği araştırılmıştır. Ayrıca Hollanda toplumuyla kurulan sosyo-kültürel temasların Hollanda kültürünü benimseme düzeyine etkileri incelenmiştir. Nicel ve nitel veri toplama yöntemlerinin birlikte kullanıldığı bu çalışmanın alan araştırması Hollanda’da gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nicel kısmında, Hollanda’da yaşayan Türkler içerisinden cinsiyet, yaş, doğum yeri, yaşanılan bölge gibi değişkenlerin dengeli dağılımı göz önünde bulundurularak olasılıklı olmayan basit tesadüfi örneklem kapsamında 532 katılımcıdan anket tekniği ile; araştırmanın nitel kısmında ise kartopu örnekleme tekniği kapsamında Hollanda’da yaşayan Türk toplumunun çeşitli kesimlerini temsil eden 21 kanaat önderinden yarı-yapılandırılmış görüşme tekniği ile veri toplanmıştır. Elde edilen nicel veriler SPSS 22 programına aktarılarak analiz edilmiş, nitel veriler ise teori temelli oluşturulan temalar ve alt temalar bağlamında değerlendirilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre; Hollanda’da yaşayan Türkler arasında Türk kültürünü devam ettirme ortalaması, Hollanda kültürünü benimseme ortalamasından daha yüksektir. Bununla birlikte, Hollanda’da yaşayan Türklerin Hollanda toplumuyla sosyo-kültürel temasları kuşak sayısı yükseldikçe sıklaşmakta ve Hollanda kültürünü benimseme durumu da bu temaslara bağlı olarak artış göstermektedir. Sonuç olarak Hollanda’da yaşayan Türklerde, milli kültürün sürdürülmesi ve aktarımı ile Hollanda kültürünün benimsenme düzeyinin kuşaklar arasında anlamlı oranda farklılaştığı; bununla birlikte birinci kuşaktan üçüncü kuşağa doğru geçtikçe, hem milli kültürlerini muhafaza ederek hem de ev sahibi toplumun kültürünü benimseyerek entegre olma düzeylerinin yükseldiğini ifade etmek mümkündür.