Spontan ve uyarılmış göz kırpma ve sakkadik göz hareketlerinin kesintili nöronal süreç hipotezine uygunluğu


Prof. Dr. ÇAĞRI MESUT TEMUÇİN

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Nörolojik Bilimler ve Psikiyatri Enstitüsü, Prevantif ve Epidemiyolojik A.B.D., Türkiye

Tez Danışmanı: Mehmet Demirci

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Temuçin, ÇM. Spontan ve uyarılmıs göz kırpma ve sakkadik göz hareketlerinin

kesintili nöronal süreç hipotezine uygunlugu. HACETTEPE Üniversitesi Saglık

Bilimleri Enstitüsü Nörolektrofizyoloji Programı Doktora Tezi, Ankara, 2008.

Elektrofizyolojik çalısmalardan elde edilen bazı bulgular algının kesintili oldugu

hipotezini desteklemektedir. Buna karsın algının sürekli oldugu düsüncesine karsıt

gelistirilen kesintili nöronal örneklem (KÖ) hipotezi, arastırmalarda uygun analiz

yöntemlerinin ve deneysel paradigmaların seçilmemesi nedeniyle, halen güçlü

kanıtlarla desteklenememistir. Diger yandan, sakkadik göz hareketleri ve göz

kırpmalar sırasında, retinal hücrelerin fiziksel girdilerindeki önemli degisikliklere

karsın, dıs dünyanın görsel temsilindeki süreklilik kesintiye ugramamaktadır. Bugüne

degin, bu olgu genellikle, maskeleme gibi periferik veya süpresyon gibi santral

mekanizmalar ile açıklanmıstır. Algısal islemlerin durumu ile alfa ritminin fazı

arasındaki iliski de iyi bilinen diger bir olgudur. Kesintili örneklem hipotezi ile bu

olgular birlestirildiginde, bu göz hareketleri sırasında görsel girdide olusan

bozulmalarının, örneklem isleminin gerçeklesmedigi belli anlara ve alfanın belli bir

fazına denk getiriliyor olması alternatif bir hipotez olabilir. Bu çalısmada, çesitli

elektrofizyolojik ve sinyal analiz yöntemleri ve uygun deneysel paradigmalar

kullanılarak, KÖ hipotezinin, görsel algı süreçlerindeki geçerliligi arastırılmıstır.

Spontan ve istemli göz kırpma ve göz hareketleri, deneyleri ve bunlara eslik eden

EEG kayıtları elde edilerek, bu verilerin analizi yapılmıstır. Analiz için kompleks

demodülasyona dayalı bir algoritma gelistirilmistir. Analizde temel olarak bu göz

hareketlerinin, algısal belli bir ana denk düsecek sekilde, alfa ritminin hep aynı

fazında gerçeklesme olasılıgı incelenmistir. Göz kapama ve sakkadik hareketlerin

hemen öncesindeki ve sonrasındaki EEG aktivitesinin analizi ile, bu eylemler ile

EEG alfa fazı arasında anlamlı bir iliski bulunamamıstır. Gelistirilen algoritma ve KÖ

hipotezi ile GK ve SGH sırasında ortaya çıkan algı degisiklikleri arasında iliski

düsüncesi, bu alanda yeni çalısmalar için veriler saglamıstır